Berlijn schrapt twee opvangprogramma’s voor Afghanen, 640 geëvacueerden blijven achter

In een verrassende beleidswijziging aangekondigd op 11 december 2025, bevestigde het Duitse ministerie van Binnenlandse Zaken dat het de “Mensenrechtenlijst” en het toelatingsprogramma “Bruggenbouw” zal stopzetten, die door de vorige regering waren opgezet voor Afghanen die onder het Taliban-regime bijzonder risico liepen. Ongeveer 640 mensen – velen van hen activisten voor vrouwenrechten, rechters, journalisten en medewerkers van ngo’s die momenteel in Pakistan onderdak hebben gevonden – hadden al schriftelijke toezeggingen voor hervestiging ontvangen. Die toezeggingen zijn nu ingetrokken.

Achtergrond: Tussen 2021 en medio 2024 heeft Berlijn meer dan 19.000 Afghanen in veiligheid gebracht, deels om toezeggingen na te komen aan lokaal personeel dat Duitse troepen ondersteunde. Toen bondskanselier Friedrich Merz in mei 2025 aantrad, zette hij alle toelatingsroutes stop behalve die voor “lokaal personeel” die wettelijk bindend zijn, en gaf hij opdracht tot een herziening van de veiligheidscontroles en integratiecapaciteit. Critici waarschuwden dat de Pakistaanse deadline van 31 december voor de uitzetting van ongedocumenteerde Afghanen weinig ruimte liet voor uitstel.



De nieuwe beslissing sluit aan bij Merz’ strengere migratiebeleid, bedoeld om steun voor de extreemrechtse AfD te verminderen. Minister van Binnenlandse Zaken Alexander Dobrindt stelde in het kabinet dat alleen toezeggingen met wettelijke kracht geldig moeten blijven, waarbij hij “ordentelijke migratie” als prioriteit noemde. Ngo’s zoals Pro Asyl en Amnesty International veroordeelden de stap als een verraad dat het vertrouwen in Duitsland bij toekomstige buitenlandse missies ondermijnt. Ze vrezen represailles tegen degenen die nu achterblijven.

Praktische gevolgen:
• Bedrijven met Afghaans lokaal personeel dat wacht op visa moeten hun zorgplicht en noodplannen dringend herzien.
• HR-teams moeten rekening houden met hernieuwde publieke aandacht voor bedrijfsrelaties met overheidsprojecten in het buitenland.
• De beslissing kan ook wijzen op een strengere interpretatie van humanitaire toelatingen in het algemeen, wat de verwerkingstijden voor andere risicogroepen kan verlengen.

Vooruitblik: Oppositiepartijen hebben een spoeddebat in de Bondsdag aangevraagd en overwegen juridische stappen op grond van grondwettelijke bescherming. Juridische experts wijzen erop dat aanvragers die een “bindende bestuursdaad” kunnen aantonen, mogelijk nog steeds een visum kunnen afdwingen. Ondertussen kunnen de naderende uitzettingen vanuit Pakistan ad-hoc evacuatievluchten uitlokken als Berlijn onder internationale druk komt te staan.