Úc lần đầu tiên sử dụng quyền “quyết định kiểm soát nhập cảnh” mới được ban hành, tạm thời cấm gần 6.800 công dân Iran đã có visa Du lịch (loại 600) được phép lên các chuyến bay đến Úc. Bộ trưởng Nội vụ Tony Burke đã ký quyết định này vào tối 25/3/2026, với lý do lo ngại tình hình xung đột và bất ổn dân sự leo thang tại Iran có thể khiến du khách bị kẹt lại Úc, tạo ra gánh nặng nhân đạo mà hệ thống di trú không thể xử lý. Quyền hạn này dựa trên điều 84B của Luật Di trú, được Quốc hội thông qua khẩn cấp trong tháng này với sự ủng hộ của cả hai đảng. Điều 84B cho phép bộ trưởng “tạm dừng” việc nhập cảnh của toàn bộ nhóm visa mà không hủy visa đã cấp. Những người bị ảnh hưởng không thể làm thủ tục lên máy bay tại điểm xuất phát trừ khi được miễn trừ từng trường hợp; các hãng hàng không vi phạm sẽ bị phạt nặng. Cơ chế này được mô phỏng theo các lệnh tạm dừng an toàn sinh học thời đại dịch nhưng dựa trên lợi ích quốc gia và trật tự công cộng thay vì lý do y tế. Các quan chức Bộ Nội vụ cho biết hiện có khoảng 7.200 người Iran đang giữ visa tạm thời Úc; trong đó khoảng 6.800 người đang ở ngoài nước với visa du lịch. Burke nhấn mạnh sẽ xem xét “một cách cảm thông” với những trường hợp có quan hệ gia đình gần gũi, ví dụ như cha mẹ Iran của công dân Úc, tuy nhiên các nhóm vận động cho rằng tiêu chuẩn miễn trừ rất cao và yêu cầu chứng minh rất khắt khe. Lệnh này không ảnh hưởng đến công dân Iran đã có mặt tại Úc, cũng như các visa du học, làm việc hay nhân đạo – ít nhất là hiện tại. Các chuyên gia tư vấn du lịch công tác cảnh báo các công ty đa quốc gia nên rà soát các chuyến đi ngắn hạn của người mang quốc tịch kép Úc-Iran và xem xét lại lịch trình của các lãnh đạo đi qua Tehran, Doha hoặc Dubai. Mặc dù visa công tác không bị ảnh hưởng trực tiếp, nhưng tiền lệ này cho thấy chính sách biên giới cứng rắn hơn có thể được mở rộng với các quốc tịch khác nếu các điểm nóng toàn cầu lan rộng. Các nhà quản lý di chuyển cũng chuẩn bị đối mặt với các tác động phụ: các chuyến thăm gia đình kéo dài theo kế hoạch công việc có thể phải hoãn lại, và nhà tuyển dụng có thể gặp khó khăn trong việc chăm sóc nhân viên nếu họ bị tách khỏi người thân. Các nhà phê bình từ đảng Xanh và các nghị sĩ độc lập gọi đây là “sự phản bội lớn,” cho rằng động thái này làm suy giảm niềm tin vào chính sách di trú của Úc và tạo tiền lệ nguy hiểm rằng visa được cấp không còn đảm bảo quyền nhập cảnh. Những người ủng hộ, trong đó có liên minh đối lập, phản bác rằng việc tạm dừng là biện pháp hợp lý, có thời hạn, giúp chính phủ linh hoạt ứng phó với các đợt tăng đột biến không lường trước mà không từ bỏ nghĩa vụ quốc tế với người tị nạn thực sự. Sau sáu tháng, bộ trưởng phải hoặc hủy bỏ quyết định hoặc ban hành lệnh mới, quyết định này nhiều khả năng sẽ phụ thuộc vào diễn biến xung đột Iran và tình hình chính trị trong nước trước ngân sách 2026–27.
Nguồn: The Guardian
