EU Ontmoet Taliban-Delegatie Over Terugkeer, Wat Verontwaardiging Oorzaakt Binnen Spaanse Migrantengemeenschap

Op 23 juni vond in Brussel een onverwachte bijeenkomst plaats tussen functionarissen van de Europese Commissie en een vijfkoppige Taliban-delegatie, met als doel te onderhandelen over de terugkeer van Afghanen met definitieve uitzettingsbevelen. Spaanse NGO-netwerken en migrantenrechtadvocaten uitten direct kritiek, uit angst dat dit de weg zou kunnen effenen voor gedwongen uitzettingen vanuit Spanje zodra de bilaterale ‘terugkeerplatforms’ uit het EU-migratiepact operationeel worden. Spanje herbergt momenteel naar schatting 6.500 Afghanen onder tijdelijke bescherming. Bronnen bij het ministerie van Binnenlandse Zaken vertelden aan El Diario dat Madrid de “juridische haalbaarheid” van toekomstige terugkeer alleen zal beoordelen voor personen die zijn veroordeeld voor ernstige misdrijven, maar activisten wijzen erop dat vergelijkbare criteria in andere overeenkomsten in de loop der tijd zijn verruimd. De Afghaanse ambassade in Madrid blijft gesloten, wat het verkrijgen van reisdocumenten bemoeilijkt – een van de redenen waarom uitzettingen sinds de machtsovername door de Taliban in 2021 feitelijk zijn bevroren. Mobiliteitsmanagers binnen bedrijven moeten rekening houden met het feit dat de statusbeoordelingen van werknemers met een Spaans humanitair visum kunnen versnellen als de gesprekken op EU-niveau vorderen. Bedrijven die Afghaans talent sponsoren via het hoogopgeleide visumtraject doen er goed aan om mogelijkheden voor langdurig verblijf of naturalisatie te verkennen om sleutelmedewerkers te beschermen tegen beleidswijzigingen. De bijeenkomst leidde ook tot hernieuwde discussie in het Spaanse parlement, waar de regeringscoalitie een brede regularisatiewet doorvoert die naar verwachting tot 500.000 ongedocumenteerde migranten ten goede zal komen. Oppositiepartijen stelden dat onderhandelingen met de Taliban de humanitaire positie van Spanje ondermijnen. Het ministerie van Buitenlandse Zaken reageerde dat de gesprekken “technisch, niet politiek” waren en benadrukte dat Spanje zelf de beslissing over uitzettingen behoudt. EU-functionarissen gaven geen tijdschema voor een vervolgafspraak, maar gelekte concepten, verkregen door het in Brussel gevestigde denktank EPC, suggereren dat de EU tegen midden 2027 terugkeerakkoorden wil sluiten met maximaal 15 herkomstlanden, gebruikmakend van ontwikkelingshulp en visumdruk – instrumenten die uiteindelijk ook de uitgifte van Schengenvisa en de verwerkingstijden bij Spaanse consulaten kunnen beïnvloeden.