Quốc hội Ba Lan chất vấn Bộ Nội vụ về quy định gây tranh cãi liên quan đến tị nạn và biên giới

Trong phiên họp bất thường vào sáng ngày 12 tháng 3 năm 2026, Ủy ban Quản lý và Nội vụ của Sejm đã dành trọn hai giờ để thảo luận về Điều 33a của Luật Bảo vệ Người nước ngoài năm 2003 — điều khoản khẩn cấp cho phép Warsaw từ tháng 3 năm 2025 hạn chế tiếp nhận đơn xin tị nạn tại biên giới Belarus. Bộ trưởng Nội vụ Tomasz Siemoniak đã trình bày báo cáo đánh giá tác động dài 40 trang về năm đầu thực hiện biện pháp này. Theo số liệu của bộ, số lần vượt biên trái phép trên đoạn biên giới dài 418 km với Belarus giảm từ hơn 5.000 vụ trong năm 2024 xuống còn khoảng 1.700 vụ năm 2025, trong khi các vụ bạo lực chống lại tuần tra Biên phòng giảm 37%. Các nghị sĩ đối lập đã đặt câu hỏi về tính chính xác của số liệu và tính hợp pháp của việc gia hạn liên tiếp 60 ngày, cáo buộc chính phủ lợi dụng công cụ khẩn cấp y tế để thực thi chính sách đẩy lùi thực tế. Đại diện Văn phòng Ủy viên Nhân quyền cảnh báo rằng vùng đệm và lệnh cấm nộp đơn đã khiến những người tị nạn thực sự rơi vào “vòng luẩn quẩn hành chính”, không thể nộp đơn tại Lithuania hay Latvia lân cận và bị chặn không cho vào Ba Lan. Bộ trưởng phản bác rằng các hạn chế là hợp lý và sẽ duy trì “cho đến khi Minsk ngừng lợi dụng di cư làm vũ khí.” Các nhóm doanh nghiệp tại các tỉnh biên giới bày tỏ sự ủng hộ có điều kiện. Các nhà vận tải cho biết quy định này, kết hợp với dải cấm 78 km dọc biên giới rừng, đã giảm các sự cố an toàn lái xe và trộm cắp hàng hóa, dù gây ra các tuyến đường vòng dài hơn và chi phí bảo hiểm cao hơn tại các cửa khẩu Kuźnica và Bobrowniki. Các liên đoàn chủ sử dụng lao động kêu gọi bộ đẩy nhanh cấp phép lao động đặc biệt cho tài xế Belarus và Ukraine đã được kiểm tra để bù đắp thiếu hụt nhân lực do biện pháp siết chặt. Về kế hoạch tương lai, Bộ Nội vụ dự kiến trình dự luật vào tháng 4 nhằm biến cơ chế tạm thời thành chế độ “biên giới thông minh” vĩnh viễn, kết hợp kiểm tra sinh trắc học thời gian thực, cổng trực tuyến xin tị nạn đơn giản hóa và mở rộng đội bay giám sát trên không. Các báo cáo viên quốc hội cho biết sẽ đưa ra khuyến nghị trong vòng 14 ngày; cuộc bỏ phiếu cuối cùng có thể diễn ra trước khi Sejm nghỉ lễ Quốc tế Lao động. Các nhà quản lý di chuyển có nhân viên đi qua khu vực được khuyên theo dõi sát lịch trình lập pháp và chuẩn bị cho khả năng thay đổi thủ tục nhập cảnh vào mùa xuân này với thời gian thông báo ngắn.