Tijdens de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken in Luxemburg op 1 oktober riep de Spaanse minister van Binnenlandse Zaken, Fernando Grande-Marlaska, zijn collega-ministers op om een ‘solidariteitsmechanisme’ te steunen dat noodfondsen van de EU en snel inzetbare teams vrijmaakt wanneer een lidstaat geconfronteerd wordt met een plotselinge massale instroom, zoals Spanje dat meemaakte in Ceuta op 30-31 juli. Hij benadrukte dat ondanks de ongekende toestroom van tot wel 80.000 mensen, “niet één migrant” een ander EU-land heeft bereikt dankzij de inspanningen van Spanje om de situatie onder controle te houden. Grande-Marlaska stelde dat het bestaande Schengen-instrumentarium aangevuld moet worden met automatische financiële steun en versnelde terugkeerprocedures, zodat grensstaten aan de frontlinie niet gedwongen worden tot eenzijdige grenscontroles of ad-hoc herplaatsingen. Zijn oproep volgt op weken van bilaterale spanningen met Italië en Oostenrijk, die beiden kritiek hadden op de aanpak van Spanje bij de aankomsten in Ceuta en extra controles invoerden vanwege vermeende risico’s op secundaire verplaatsingen. Verschillende delegaties, waaronder Duitsland en Nederland, verwelkomden de oproep tot voorspelbare lastendeling, maar drongen er bij Madrid op aan om het afnemen van vingerafdrukken en de asieltriage te versnellen, zodat Eurodac-matches binnen 24 uur kunnen worden gegenereerd. Vicevoorzitter van de Commissie, Magnus Brunner, bevestigde dat Brussel onderzoekt of de situatie in Ceuta voldoet aan de criteria voor het vorig jaar opgerichte grensnoodfonds van 600 miljoen euro. Voor mobiliteitsprofessionals betekent de toespraak van de minister dat intra-Schengencontroles kunnen aanhouden totdat een gecoördineerd mechanisme is afgesproken. Bedrijven die afhankelijk zijn van ongestoorde verplaatsing van technici tussen Spanje en andere lidstaten, doen er daarom goed aan rekening te houden met mogelijke reisverstoring in het laatste kwartaal. Ook aanbieders van herplaatsingen wijzen erop dat versnelde terugkeerprocedures gevolgen kunnen hebben voor buitenlandse werknemers van wie de asielaanvraag wordt afgewezen, en benadrukken het belang van een duidelijke documentatie voor houders van werkvergunningen. Het volgende debat over het solidariteitsinstrument staat gepland voor de informele Raad op 12 oktober in Graz. Waarnemers verwachten dat Spanje, tijdens haar EU-voorzitterschap vanaf januari 2027, haar invloed zal aanwenden om het voorstel versneld door het wetgevingsproces te loodsen.
Bron: El País
