Słowenia znosi kontrole na wewnętrznych granicach strefy Schengen od 21 czerwca, ułatwiając letnie podróże samochodem czeskim turystom

Po dokładnie sześciu miesiącach zaostrzonych kontroli, Słowenia cicho zniosła tymczasowe kontrole na granicach z Chorwacją i Węgrami o północy 21 czerwca 2026 roku. Środek ten, wprowadzony po raz pierwszy 22 grudnia 2025 roku w odpowiedzi na obawy dotyczące zagrożeń bezpieczeństwa i nielegalnej migracji wzdłuż trasy Bałkanów Zachodnich, wymagał również losowych kontroli kierowców przybywających z Austrii lub Słowacji podczas przejazdu przez Słowenię. Dla czeskich firm i turystów zmiana ta ma znaczenie wykraczające poza symbolikę. Dziesiątki tysięcy mieszkańców każdego lata jadą na południe przez Austrię i Słowenię, by dotrzeć do wybrzeża Adriatyku lub dalej na Bałkany Zachodnie. Przewoźnicy z okolic Brna i Ostrawy zgłaszali, że dodatkowe 20-45 minut oczekiwania na dawnych „zielonych” przejściach Schengen generowało nieprzewidywalne koszty dla przesyłek realizowanych na czas. Po zniesieniu kontroli, planujący łańcuchy dostaw spodziewają się bardziej niezawodnych terminów dostaw oraz mniejszego zużycia paliwa przez stojące w korkach ciężarówki. Słoweńskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych poinformowało, że utrzyma „zintensyfikowany nadzór policyjny” z dala od granicy, ale oceniło, że poziom ryzyka nie uzasadnia już formalnych kontroli. Zgodnie z Kodeksem Granicznym Schengen, kontrole wewnętrzne są ostatecznością i muszą być ściśle ograniczone czasowo. Statystyki UE pokazują, że Słowenia przeprowadziła około 1,2 miliona weryfikacji tożsamości w ciągu sześciu miesięcy, odmawiając wjazdu mniej niż 1% podróżnych — dane te cytowali urzędnicy z Brukseli, apelując do Lublany, by nie przedłużała kontroli. Czeskie biura podróży przyjęły decyzję z zadowoleniem. „Rezerwacje do Istrii i Dalmacji zawsze rosną, gdy kierowcy wiedzą, że nie będą stać w kolejkach na Obrežju” — powiedziała Jana Marešová, dyrektor produktu w Čedok. Podobne opinie wyraziły grupy biznesowe: Czeskosłoweńska Izba Handlowa szacuje, że wolumen transportu drogowego na osi Brno-Wiedeń-Maribor może wzrosnąć o 8% w tym kwartale. Firmy powinny jednak nadal monitorować sytuację w sąsiedniej Austrii, która 16 czerwca przywróciła własne kontrole graniczne z Czechami i planuje utrzymać je co najmniej do 15 września. Praktyczne wskazówki dla podróżnych: zawsze mieć przy sobie paszport lub dowód osobisty nawet w strefie Schengen, ponieważ policja może przeprowadzać kontrole wewnątrz kraju; zostawić sobie więcej czasu na granicy austriacko-czeskiej podczas szczytowych weekendów wakacyjnych; oraz upewnić się, że kierowcy zawodowi mają aktualne dokumenty na wypadek mobilnych kontroli słoweńskich służb z dala od granicy. Ogólnie jednak wygaśnięcie kontroli 21 czerwca to wyraźny krok w kierunku swobody przemieszczania się sprzed pandemii i powinno ułatwić letnią mobilność zarówno obywatelom Czech, jak i firmom.