EU Verbindt Handelsvoordelen aan Migratiesamenwerking, Verhoogt Druk op Belgische Terugkeerbeleid

Het Europees Parlement en de Raad keurden op 3 december 2025 een lang besproken verordening goed die de toegang tot het EU-Algemeen Preferentiesysteem (APS) koppelt aan de bereidheid van derde landen om hun eigen onderdanen die Europa moeten verlaten, terug te nemen. Volgens de nieuwe regels kan Brussel nu verlaagde tarieven opschorten en uiteindelijk het aantal visumweigeringen verhogen als partnerlanden gedwongen terugkeer belemmeren.

Voor België, dat in 2024 net geen 3.000 mensen uitzette, is deze wet meer dan abstracte EU-politiek. Belgische immigratieambtenaren krijgen een krachtig economisch middel in handen bij het onderhandelen over bilaterale terugnameovereenkomsten, terwijl de Dienst Buitenlandse Handel mogelijke tariefverhogingen moet meenemen in risicoprofielen voor exporteurs die inkopen uit Zuid-Azië en West-Afrika. De maatregel kan ook de druk op Fedasil, de Belgische opvangdienst, opvoeren: snellere terugkeer creëert schaarse opvangplaatsen, maar kan leiden tot juridische procedures van mensenrechtenorganisaties.



Mobiliteitsteams binnen bedrijven doen er goed aan te weten dat de verordening op 1 januari 2027 in werking treedt, na een verplichte “dialoogfase” van 12 maanden. Tot die tijd moeten supply chain-managers en verhuisdiensten de blootstelling aan risicolanden in kaart brengen en niet-EU-werknemers voorbereiden op strengere visumcontroles.

Critici noemen het plan een “bureaucratisch nachtmerrie” omdat elke opschorting van handelsvoordelen meerdere rapporten van de Commissie en stemmingen in de Raad vereist; voorstanders stellen dat het eindelijk migratie- en handelsbeleid op één lijn brengt. Hoe dan ook, Belgische multinationals – vooral in de chemie en logistiek – doen er goed aan de eerste proefgevallen nauwlettend te volgen.