Staat gaf in 2025 1,6 miljard euro uit aan particuliere asielopvang, meldt de Rekenkamercommissie

Het Ministerie van Justitie heeft bekendgemaakt dat de betalingen aan private bedrijven die opvang bieden aan aanvragers van internationale bescherming en Oekraïense vluchtelingen vorig jaar in totaal 1,6 miljard euro bedroegen. De tien grootste aanbieders ontvingen samen 313 miljoen euro. Uit gegevens die op 24 april aan de Commissie Openbare Rekening zijn gestuurd en gepubliceerd, blijkt dat Mosney Unlimited Company met iets meer dan 40 miljoen euro bovenaan staat, gevolgd door exploitanten van voormalige Citywest- en Airport-hotels. Deze cijfers benadrukken hoezeer Ierland afhankelijk is geworden van contracten met hotels en vakantieparken, doordat er geen speciaal gebouwde opvangcentra zijn – een probleem dat de nieuwe International Protection Bill wil aanpakken.

De kosten zijn ook gestegen omdat de staat nu betaalt voor beveiliging, catering en basisgezondheidszorg ter plaatse, in plaats van contante vergoedingen uit te keren. Voor werkgevers is deze uitgave meer dan een voetnoot in het budget: volgens EU-regels krijgen asielzoekers na zes maanden het recht om te werken. Hoe sneller deze aanvragers worden verwerkt en uit de staatsopvang worden geplaatst, hoe sneller zij kunnen toetreden tot de krappe Ierse arbeidsmarkt. Sectoren zoals voedselverwerking en ouderenzorg werven al veel uit deze groep; stijgende opvangkosten zetten de overheid onder druk om werkvergunningen sneller te verstrekken, zodat bewoners belastinginkomsten kunnen genereren.



De brief van de Commissie Openbare Rekening wijst ook op de kosten van uitzettingen: zes chartervluchten verwijderden 182 personen tegen een gemiddelde kostprijs van 9.159 euro per persoon, vergelijkbaar met het gemiddelde van 8.151 euro voor 185 uitzettingen via commerciële vluchten. Die gelijkheid kan het ministerie aanmoedigen om het gebruik van commerciële vluchten voor uitzettingen uit te breiden – een ontwikkeling waar internationale mobiliteitsteams rekening mee moeten houden bij het adviseren van medewerkers met verlopen verblijfsvergunningen.

Maatschappelijke organisaties reageerden met oproepen tot meer transparantie in contracten en het stellen van tijdgebonden doelen om het gebruik van hotels af te bouwen. Zij stellen dat grote betalingen aan particuliere verhuurders perverse prikkels creëren. Het ministerie stelt daartegenover dat de noodopvang onvermijdelijk was na recordaantallen asielzoekers en vluchtelingen, maar kondigt aan dat een nieuw ‘modulair dorp’ nabij Dublin Airport een goedkoper, door de staat gerund model zal testen.