EU krijgt kritiek op plan om Taliban-functionarissen in Brussel te ontvangen voor uitzettingsgesprekken

De Europese Commissie bevestigde op 14 mei 2026 dat zij voorbereidingen treft om Taliban-vertegenwoordigers uit te nodigen in Brussel voor ‘technische besprekingen’ over de terugkeer van Afghaanse staatsburgers die geen wettelijk verblijfsrecht hebben in EU-lidstaten. Deze gesprekken – gecoördineerd met Zweden en ondersteund door het Belgische Immigratiekantoor – zouden de eerste keer zijn dat Taliban-functionarissen sinds de machtsovername in augustus 2021 naar de facto EU-hoofdstad reizen. België speelt een belangrijke rol in deze kwestie. In januari reisde een gezamenlijke EU-Belgische delegatie, onder leiding van Immigratiekantoor-directeur Freddy Roosemont, naar Kabul om samenwerkingsmogelijkheden voor de terugkeerlogistiek te verkennen. De Belgische minister van Asiel en Migratie, Anneleen Van Bossuyt, noemde een vervolgvergadering in Brussel later “een belangrijke en noodzakelijke stap” om vastgelopen terugkeerprocessen te doorbreken en de druk op de Europese asielsystemen te verlichten. België registreerde in 2025 bijna 3.000 nieuwe asielaanvragen van Afghanen, waarmee zij de op één na grootste groep aanvragers vormen. Mensenrechtenorganisaties reageerden scherp. Amnesty International België waarschuwde dat “er geen geloofwaardig toezichtmechanisme bestaat om de veiligheid van teruggekeerden te garanderen,” verwijzend naar VN-rapporten waaruit blijkt dat gedwongen teruggekeerde Afghanen te maken krijgen met willekeurige detentie en gendergerelateerd geweld. De Commissie Burgerlijke Vrijheden (LIBE) van het Europees Parlement kondigde een spoedhoorzitting aan eind mei om Migratiecommissaris Magnus Brunner te ondervragen over de juridische basis voor het uitgeven van ‘uitzonderlijke visa’ aan een regime dat de EU niet erkent. Voor global mobility managers betekent deze stap dat Brussel bereid is pragmatisch samen te werken – zelfs met internationaal geïsoleerde autoriteiten – om uitzettingen te versnellen. Bedrijven die Afghanen in België in dienst hebben, doen er goed aan het debat te volgen: een strengere terugkeerpraktijk kan het verkrijgen van humanitaire verblijfsvergunningen bemoeilijken en reputatierisico’s met zich meebrengen voor werkgevers van Afghaans talent. Reizigers kunnen ook extra documentcontroles verwachten op vluchten via Brussels Airport zodra een Taliban-delegatie arriveert, aangezien de Federale Politie van België doorgaans de beveiliging aanscherpt bij hooggeplaatste bezoeken. Als de gesprekken doorgaan, kunnen ze een precedent scheppen voor soortgelijke EU-onderhandelingen met andere niet-erkende regeringen – wat mogelijk de bredere Europese terugkeerarchitectuur verandert en een nieuwe laag geopolitiek risico toevoegt aan mobiliteitsplanning.