
Tijdens de ministerraad van 3 juni 2026 heeft de Tsjechische regering een ingrijpende “bezpečnostní novela” (veiligheidswijziging) goedgekeurd die de regels voor asiel, tijdelijke bescherming en langdurig verblijf aanscherpt. Minister van Binnenlandse Zaken Lubomír Metnar verklaarde dat het pakket zeven afzonderlijke wetten wijzigt om misbruik tegen te gaan, de straffen voor grenscriminaliteit te versterken en de uitkeringen voor vluchtelingen onder strengere controle te brengen. De wet gaat nu naar het parlement, waar de regeringscoalitie een krappe meerderheid heeft.
Een belangrijke wijziging betreft houders van EU-brede tijdelijke bescherming, de status die aan ongeveer 340.000 Oekraïners in Tsjechië is toegekend. Volgens het wetsvoorstel vervalt de bescherming automatisch als een begunstigde het land zonder geldige reden langer dan 30 dagen verlaat of wordt veroordeeld voor een ernstig misdrijf. Het ministerie stelt dat vergelijkbare “continuïteit van verblijf”-clausules in veel EU-landen bestaan en dat deze zogenoemde “voordelen-toerisme” tegengaan.
De wijziging stelt ook strengere eisen aan de overgang van tijdelijke bescherming naar de nieuwe “speciale langdurige verblijfsvergunning” die eerder dit jaar werd geïntroduceerd. Aanvragers moeten bewijs leveren van betaalde belastingen, zorgverzekeringsbijdragen en een schoon strafblad; daarnaast ondergaan zij een veiligheidscontrole door de inlichtingendienst. Werkgevers die personeel sponsoren voor deze vergunning krijgen onverwachte controles op naleving van loon- en arbeidsvoorwaarden.
Voor HR-teams in de productie- en IT-sector — twee sectoren die sterk afhankelijk zijn van Oekraïense arbeidskrachten — kunnen de strengere regels betekenen dat onboarding-checklists moeten worden aangepast, vooral voor werknemers die voor langere tijd terugreizen naar Oekraïne of andere EU-landen. Immigratieadviseurs raden aan om uitreisstempels bij te houden en werknemers te stimuleren vlucht- of treinkaartjes te bewaren die snelle terugkeer aantonen. Bedrijven moeten ook extra tijd inplannen voor achtergrondcontroles bij de overgang van tijdelijke bescherming naar langdurige verblijfsstatus.
De regering ziet de wet als een voorwaarde om tijdelijke bescherming af te bouwen zodra EU-maatregelen mogelijk in 2027 aflopen. Oppositiepartijen klagen dat de wet legitieme vluchtelingen criminaliseert en nieuwe administratieve lasten oplegt aan ngo’s die humanitaire hulp verlenen. Het parlementaire debat staat later deze maand gepland, met als doel de wet per 1 januari 2027 in werking te laten treden.
Een belangrijke wijziging betreft houders van EU-brede tijdelijke bescherming, de status die aan ongeveer 340.000 Oekraïners in Tsjechië is toegekend. Volgens het wetsvoorstel vervalt de bescherming automatisch als een begunstigde het land zonder geldige reden langer dan 30 dagen verlaat of wordt veroordeeld voor een ernstig misdrijf. Het ministerie stelt dat vergelijkbare “continuïteit van verblijf”-clausules in veel EU-landen bestaan en dat deze zogenoemde “voordelen-toerisme” tegengaan.
De wijziging stelt ook strengere eisen aan de overgang van tijdelijke bescherming naar de nieuwe “speciale langdurige verblijfsvergunning” die eerder dit jaar werd geïntroduceerd. Aanvragers moeten bewijs leveren van betaalde belastingen, zorgverzekeringsbijdragen en een schoon strafblad; daarnaast ondergaan zij een veiligheidscontrole door de inlichtingendienst. Werkgevers die personeel sponsoren voor deze vergunning krijgen onverwachte controles op naleving van loon- en arbeidsvoorwaarden.
Voor HR-teams in de productie- en IT-sector — twee sectoren die sterk afhankelijk zijn van Oekraïense arbeidskrachten — kunnen de strengere regels betekenen dat onboarding-checklists moeten worden aangepast, vooral voor werknemers die voor langere tijd terugreizen naar Oekraïne of andere EU-landen. Immigratieadviseurs raden aan om uitreisstempels bij te houden en werknemers te stimuleren vlucht- of treinkaartjes te bewaren die snelle terugkeer aantonen. Bedrijven moeten ook extra tijd inplannen voor achtergrondcontroles bij de overgang van tijdelijke bescherming naar langdurige verblijfsstatus.
De regering ziet de wet als een voorwaarde om tijdelijke bescherming af te bouwen zodra EU-maatregelen mogelijk in 2027 aflopen. Oppositiepartijen klagen dat de wet legitieme vluchtelingen criminaliseert en nieuwe administratieve lasten oplegt aan ngo’s die humanitaire hulp verlenen. Het parlementaire debat staat later deze maand gepland, met als doel de wet per 1 januari 2027 in werking te laten treden.