Visumimpasse houdt Gazaanse beursstudenten tegen om Belgische universiteiten te bereiken

Een menselijk verhaal met beleidsmatige gevolgen haalde op 22 juli de krantenkoppen toen The Brussels Times een portret publiceerde van Ahmad Abu Jami, een 28-jarige arts uit Gaza die een volledig gefinancierde studiebeurs won aan het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen, maar geen Belgisch visum kan krijgen. België eist dat langetermijnstudievisa persoonlijk worden aangevraagd, terwijl Gaza geen Belgisch consulaat heeft en de grensovergangen grotendeels gesloten zijn. Zes andere beursstudenten uit Gaza zitten met hetzelfde probleem. Vlaamse universiteiten schreven een brief aan premier Bart De Wever met het verzoek om visumaanvragen op afstand mogelijk te maken of een georganiseerde evacuatie te regelen—een voorstel dat het ministerie van Buitenlandse Zaken tot nu toe om veiligheidsredenen heeft afgewezen. Een Belgische rechtbank oordeelde onlangs in het voordeel van een andere student en stelde dat visumaanvragen per e-mail wettelijk toegestaan zijn, maar ambtenaren benadrukken dat fysieke aanwezigheid noodzakelijk is voor identiteitscontroles. Deze impasse legt de spanning bloot tussen België’s ontwikkelingssamenwerking en de verscherpte migratiecontroles. Het roept ook vragen op over de reputatie van Belgische hogeronderwijsinstellingen die zich internationaal profileren als toegankelijk. Als er voor het academiejaar geen oplossing komt, zullen de betrokken opleidingen mogelijk plaatsen moeten uitstellen of EU-financiering verliezen die gekoppeld is aan ontwikkelingsbeurzen. Universiteiten en bedrijven die vertrouwen op België’s traject van studie naar werk doen er goed aan de lopende juridische procedures nauwlettend te volgen; een door de rechtbank opgelegde mogelijkheid voor visumaanvragen op afstand kan de procedure voor aanvragers uit conflictgebieden versoepelen en de risicobeoordeling voor bedrijfsstages veranderen.