Podczas niedzielnego programu politycznego na żywo w Prima TV, przewodniczący Izby Poselskiej i lider partii Wolność i Demokracja Bezpośrednia (SPD), Tomio Okamura, zapowiedział, że „jutro zakończy tymczasową ochronę” dla około 400 000 Ukraińców przebywających w Czechach, jeśli jego partia dojdzie do władzy. Wypowiedź, nadana w południe 14 czerwca 2026 roku, spotkała się z natychmiastowym potępieniem ze strony lidera partii rządzącej, Martina Kupki (ODS), który nazwał ten pomysł „skandalicznym” i ostrzegł, że sparaliżuje on sektory już teraz zależne od ukraińskiej siły roboczej. Tymczasowa ochrona, wprowadzona w całej UE kilka dni po rosyjskiej inwazji w 2022 roku, zapewnia przesiedleńcom z Ukrainy prawo do pobytu, dostęp do rynku pracy oraz ubezpieczenie zdrowotne co najmniej do marca 2027 roku. Według czeskiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, obecnie 175 000 beneficjentów jest zatrudnionych, głównie w budownictwie, opiece zdrowotnej i społecznej – sektorach borykających się z poważnym niedoborem wykwalifikowanych pracowników. Izby gospodarcze ostrzegają, że nagłe wycofanie statusu spowoduje kryzys rekrutacyjny i zagrozi zwolnieniu Czech z obowiązku relokacji w ramach nowego unijnego paktu migracyjnego. Okamura twierdzi, że system sprzyja „turystyce socjalnej” i podkreśla, że uchodźcy powinni wrócić do kraju po zakończeniu wojny. Przeciwnicy argumentują, że przypadki nadużyć są minimalne – liczone w dziesiątkach, a nie tysiącach – a rekordowa liczba składek na ubezpieczenia społeczne od Ukraińców przewyższa koszty pomocy społecznej. Zwracają też uwagę, że Czechy mają najwyższą w UE liczbę ukraińskich uchodźców na mieszkańca (34,8 na 1000 mieszkańców). Dla menedżerów ds. mobilności międzynarodowej debata ta to nie tylko polityczne widowisko. Klienci korzystający z pracowników agencyjnych czy wysoko wykwalifikowanych kontraktorów IT z Ukrainy obawiają się wzrostu niepewności, zwłaszcza gdy wielu z nich przekształca krótkoterminowe wizy ochronne w długoterminowe karty pracownicze. Doradcy imigracyjni zalecają przyspieszenie procesów odnowienia, dokumentowanie zależności od ukraińskiej siły roboczej oraz przygotowanie planów awaryjnych na wypadek zmiany klimatu politycznego przed wyborami parlamentarnymi w 2027 roku.
Źródło: ČeskéNoviny / ČTK
