Merz zegt tegen Zelenskiy dat Oekraïense mannen thuis moeten blijven terwijl Duitsland plannen voor uitkeringswijzigingen maakt

In een telefoongesprek op 13 november met de Oekraïense president Volodymyr Zelenskiy riep de Duitse bondskanselier Friedrich Merz Kyiv op om grootschalige migratie van Oekraïense mannen naar Duitsland te ontmoedigen, met het argument dat zij “thuis nodig zijn.” Enkele uren later, tijdens een handelscongres in Berlijn, koppelde Merz deze oproep aan een wetsvoorstel dat de toegang tot sociale uitkeringen voor nieuwe Oekraïense aankomsten na 1 april 2025 zal verscherpen. Volgens het plan vallen zij vanaf die datum onder de minder royale Asielzoekersuitkering in plaats van het Duitse Bürgergeld, hoewel directe toegang tot de arbeidsmarkt behouden blijft.

Eurostat registreerde in september 79.205 Oekraïense vluchtelingen die de EU binnenkwamen, het hoogste maandcijfer sinds augustus 2023, mede door Kyiv’s besluit om mannen van 18 tot 22 jaar te laten vertrekken. Duitsland huisvest nu meer dan 1,2 miljoen Oekraïners—28 procent van het EU-totaal—wat de huisvestingsbudgetten in verschillende deelstaten onder druk zet.



Het wetsvoorstel, dat naar verwachting volgende week het kabinet passeert, bevat ook strengere begeleiding vanuit het arbeidsbureau en betere matching met werkgevers om vluchtelingen sneller van uitkering naar werk te krijgen. Critici waarschuwen dat lagere uitkeringen nieuwkomers kunnen aanzetten tot zwartwerk; voorstanders stellen dat het de prikkels beter afstemt en gemeentelijke budgetten ontlast.

Voor teams die zich bezighouden met internationale mobiliteit kan deze wijziging de regels rond gezinshereniging bemoeilijken, vooral als Oekraïense partners onder verschillende uitkeringsregimes vallen. Werkgevers die Oekraïense talenten aannemen, doen er goed aan administratieve ondersteuning te bieden bij verblijfsvergunningen en Duitse taalcursussen, aangezien alleen toegang tot de arbeidsmarkt geen garantie is voor een soepele integratie.

Deze ontwikkeling onderstreept Duitsland’s bredere heroriëntatie van het vluchtelingenbeleid: strengere uitkeringen en snelle werkgelegenheid, terwijl het politieke solidariteit met Oekraïne blijft uitdragen.