Een koninklijk besluit, gepubliceerd op 18 januari, verscherpt vanaf 1 maart 2026 de definitie van “samenwonende” in België voor sociale bijstand. De OCMW’s moeten voortaan het gezamenlijke inkomen van alle volwassenen die op hetzelfde adres staan ingeschreven meenemen bij de beoordeling van het recht op het leefloon.
Hoewel deze maatregel wordt gepresenteerd als een hervorming van de sociale zekerheid, heeft ze directe gevolgen voor buitenlandse inwoners met een laag of onregelmatig inkomen – zoals studenten, werkzoekenden of werknemers die wachten op een werkvergunning – die vaak samenwonen om kosten te besparen. Als het inkomen van een huisgenoot het gezinsinkomen boven de drempel tilt, kunnen alle bewoners hun recht op bijstand verliezen.
![Nieuwe definitie van ‘samenwonende’ kan toegang tot sociale voorzieningen voor laagbetaalde migranten beperken]()
Immigratieadvocaten waarschuwen dat het verlies van het leefloon de verlenging van sommige verblijfsvergunningen in gevaar kan brengen, omdat daarvoor bewijs van voldoende middelen vereist is. Werkgevers die junior medewerkers op Belgische contracten aannemen, moeten controleren of nieuwkomers na inwerkingtreding van het besluit nog aan de bestaansminimumcriteria voldoen.
Critici stellen dat de hervorming gemeenschappelijke woonvormen, die onder nieuwkomers veel voorkomen, bestraft en illegale onderverhuur kan aanmoedigen. De overheid stelt dat de maatregel misbruik van sociale bijstand zal tegengaan en België in lijn brengt met strengere inkomenseisen voor gezinshereniging die vorig jaar werden ingevoerd.
Praktische adviezen voor HR zijn onder meer het screenen van buitenlandse werknemers onder de nieuwe inkomensdrempels, het aanvullen van woonkosten waar nodig en het adviseren van studenten of stagiairs om onderverhuur officieel te regelen, zodat werkelijke huur en inkomsten correct worden geregistreerd.
Hoewel deze maatregel wordt gepresenteerd als een hervorming van de sociale zekerheid, heeft ze directe gevolgen voor buitenlandse inwoners met een laag of onregelmatig inkomen – zoals studenten, werkzoekenden of werknemers die wachten op een werkvergunning – die vaak samenwonen om kosten te besparen. Als het inkomen van een huisgenoot het gezinsinkomen boven de drempel tilt, kunnen alle bewoners hun recht op bijstand verliezen.
Immigratieadvocaten waarschuwen dat het verlies van het leefloon de verlenging van sommige verblijfsvergunningen in gevaar kan brengen, omdat daarvoor bewijs van voldoende middelen vereist is. Werkgevers die junior medewerkers op Belgische contracten aannemen, moeten controleren of nieuwkomers na inwerkingtreding van het besluit nog aan de bestaansminimumcriteria voldoen.
Critici stellen dat de hervorming gemeenschappelijke woonvormen, die onder nieuwkomers veel voorkomen, bestraft en illegale onderverhuur kan aanmoedigen. De overheid stelt dat de maatregel misbruik van sociale bijstand zal tegengaan en België in lijn brengt met strengere inkomenseisen voor gezinshereniging die vorig jaar werden ingevoerd.
Praktische adviezen voor HR zijn onder meer het screenen van buitenlandse werknemers onder de nieuwe inkomensdrempels, het aanvullen van woonkosten waar nodig en het adviseren van studenten of stagiairs om onderverhuur officieel te regelen, zodat werkelijke huur en inkomsten correct worden geregistreerd.
