Belgijski rząd przywraca kontrowersyjne uprawnienia do wchodzenia do domów w celu zatrzymania nielegalnych migrantów

Rada Ministrów Belgii wznowiła gorącą debatę na temat migracji, zatwierdzając w drugim czytaniu projekt ustawy, który pozwoli funkcjonariuszom policji towarzyszyć urzędnikom Urzędu ds. Imigracji podczas wchodzenia do prywatnych domów w celu zatrzymania cudzoziemców spoza UE, którzy zignorowali prawomocne decyzje o deportacji. Projekt, przyjęty 3 kwietnia i opublikowany 7 kwietnia, zmienia ustawę imigracyjną z 1980 roku, dodając nowy artykuł 74/7 §1, który umożliwia wejście do mieszkania, jeśli spełnione są trzy warunki łączne: cudzoziemiec jest objęty ostateczną decyzją o powrocie, odmawia współpracy oraz stanowi zagrożenie dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa narodowego. Wejście wymaga jednak wcześniejszej zgody sędziego śledczego, a działania muszą odbywać się w godzinach od 5:00 do 21:00. Zwolennicy, na czele z minister ds. azylu i migracji Anneleen Van Bossuyt (N-VA) oraz minister sprawiedliwości Annelies Verlinden (CD&V), argumentują, że stawka to wiarygodność Belgii. Obecnie mniej niż jedna na trzy decyzje o powrocie jest realizowana, głównie dlatego, że policja nie może wejść do mieszkań, gdy drzwi są zamknięte. Organizacje biznesowe podkreślają, że nieskuteczne deportacje osłabiają poparcie społeczne dla programów migracji zarobkowej, na których firmy polegają, by uzupełniać braki kadrowe. Organizacje społeczne i kilka partii opozycyjnych ostrzega, że propozycja stanowi niebezpieczny precedens. Artykuł 15 Konstytucji Belgii gwarantuje nienaruszalność mieszkania, a krytycy wskazują, że rozszerzenie uprawnień policji – nawet z nakazem sądowym – grozi nadmierną ingerencją w życie prywatne chronione przez artykuł 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Przypominają, że podobna inicjatywa z 2018 roku upadła po negatywnej opinii Rady Stanu, która wskazała na brak odpowiednich zabezpieczeń. Praktyczne skutki zależą od parlamentu, który musi przedyskutować i przyjąć tekst po wydaniu nowej opinii Rady Stanu, spodziewanej pod koniec kwietnia. W przypadku wejścia w życie ustawy, pracodawcy i firmy relokacyjne będą musiały informować zagranicznych pracowników o zaostrzeniu egzekwowania przepisów oraz sprawdzać ważność dokumentów pobytowych, by uniknąć nagłych zatrzymań. Projekt sygnalizuje też firmom międzynarodowym, że Belgia dostosowuje się do unijnego trendu zaostrzania polityki powrotowej – tendencji widocznej już w sąsiednich Holandii i Francji. Na razie przedsiębiorstwa powinny włączyć kontrolę ryzyka deportacji do audytów zgodności, zapewnić dostęp do pomocy prawnej w przypadku procedur deportacyjnych oraz śledzić poprawki parlamentarne, które mogą zawęzić lub rozszerzyć zakres ustawy. Bez względu na wynik, debata pokazuje, jak egzekwowanie przepisów migracyjnych i prawa podstawowe stają się kluczowym punktem spornym w belgijskiej polityce przed wyborami federalnymi w 2027 roku.