Fińskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych cicho rozpoczęło 18-miesięczny program modernizacji, mający na celu uporządkowanie narastającego zaległości w sprawach azylowych oraz dostosowanie krajowych procedur do nowego unijnego Paktu o Migracji i Azylu. Według ogłoszenia programu z 10 kwietnia 2026 roku, wszyscy kluczowi uczestnicy – Ministerstwo Sprawiedliwości, Fińska Straż Graniczna, Krajowa Policja, Urząd ds. Imigracji (Migri) oraz kilka władz lokalnych – przeanalizują każdy etap „podróży” osoby ubiegającej się o azyl, od rejestracji na granicy po integrację w gminie lub deportację.
Centralnym punktem planu jest zobowiązanie do znacznego skrócenia średniego czasu rozpatrywania wniosków, który w 2025 roku wydłużył się do ponad 10 miesięcy, głównie z powodu wielokrotnych zamknięć granic z Rosją oraz przesunięć kadrowych związanych z tymczasową ochroną dla osób z Ukrainy. Zespoły robocze przetestują „szczupłe” zarządzanie sprawami, rozszerzą wykorzystanie wsparcia AI do wstępnej selekcji wniosków oczywiście bezzasadnych oraz rozważą utworzenie jednej rządowej bazy danych, aby odciski palców, notatki z przesłuchań i wyniki kontroli bezpieczeństwa nie musiały być wprowadzane wielokrotnie przez różne instytucje.
![Finlandia uruchamia program międzyagencyjny mający na celu skrócenie czasu rozpatrywania wniosków azylowych]()
Projekt odpowiada także na presję polityczną ze strony pracodawców, którzy skarżą się, że długie decyzje azylowe wydłużają okres, w którym wnioskodawcy nie mogą podjąć pracy na pełen etat. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych zapowiada testowanie szybkiej ścieżki do uzyskania pozwolenia na pracę dla osób, których sprawy mają duże szanse na pozytywne rozstrzygnięcie, na wzór niedawno wprowadzonego modelu w sąsiedniej Szwecji.
Dla zespołów zajmujących się mobilnością międzynarodową praktyczne konsekwencje są dwojakie. Po pierwsze, firmy zatrudniające uchodźców lub wspierające programy sponsoringu społecznościowego mogą spodziewać się bardziej przewidywalnych terminów decyzji od początku 2027 roku. Po drugie, zaangażowane ministerstwa potwierdziły, że zdobyte doświadczenia – zwłaszcza w zakresie automatycznej weryfikacji dokumentów – zostaną wykorzystane do przyspieszenia rozpatrywania pozwoleń na pracę i naukę. Międzynarodowe korporacje powinny więc uważnie śledzić nadchodzące przetargi IT organizowane przez Migri; udział w pilotażach może przynieść preferencyjne traktowanie wniosków sponsorowanych przez firmy.
Choć reformy cieszą się szerokim poparciem parlamentu, organizacje pozarządowe ostrzegają, że nadmierne poleganie na automatyzacji może osłabić indywidualną ocenę spraw. Rząd odpowiada, że wszystkie negatywne decyzje azylowe będą podlegać pełnej kontroli sądowej. Ocena postępów projektu zaplanowana jest na listopad 2026 roku, po czym minister spraw wewnętrznych zdecyduje, czy nowy model pracy zostanie na stałe wprowadzony do ustawy o azylu.
Centralnym punktem planu jest zobowiązanie do znacznego skrócenia średniego czasu rozpatrywania wniosków, który w 2025 roku wydłużył się do ponad 10 miesięcy, głównie z powodu wielokrotnych zamknięć granic z Rosją oraz przesunięć kadrowych związanych z tymczasową ochroną dla osób z Ukrainy. Zespoły robocze przetestują „szczupłe” zarządzanie sprawami, rozszerzą wykorzystanie wsparcia AI do wstępnej selekcji wniosków oczywiście bezzasadnych oraz rozważą utworzenie jednej rządowej bazy danych, aby odciski palców, notatki z przesłuchań i wyniki kontroli bezpieczeństwa nie musiały być wprowadzane wielokrotnie przez różne instytucje.
Projekt odpowiada także na presję polityczną ze strony pracodawców, którzy skarżą się, że długie decyzje azylowe wydłużają okres, w którym wnioskodawcy nie mogą podjąć pracy na pełen etat. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych zapowiada testowanie szybkiej ścieżki do uzyskania pozwolenia na pracę dla osób, których sprawy mają duże szanse na pozytywne rozstrzygnięcie, na wzór niedawno wprowadzonego modelu w sąsiedniej Szwecji.
Dla zespołów zajmujących się mobilnością międzynarodową praktyczne konsekwencje są dwojakie. Po pierwsze, firmy zatrudniające uchodźców lub wspierające programy sponsoringu społecznościowego mogą spodziewać się bardziej przewidywalnych terminów decyzji od początku 2027 roku. Po drugie, zaangażowane ministerstwa potwierdziły, że zdobyte doświadczenia – zwłaszcza w zakresie automatycznej weryfikacji dokumentów – zostaną wykorzystane do przyspieszenia rozpatrywania pozwoleń na pracę i naukę. Międzynarodowe korporacje powinny więc uważnie śledzić nadchodzące przetargi IT organizowane przez Migri; udział w pilotażach może przynieść preferencyjne traktowanie wniosków sponsorowanych przez firmy.
Choć reformy cieszą się szerokim poparciem parlamentu, organizacje pozarządowe ostrzegają, że nadmierne poleganie na automatyzacji może osłabić indywidualną ocenę spraw. Rząd odpowiada, że wszystkie negatywne decyzje azylowe będą podlegać pełnej kontroli sądowej. Ocena postępów projektu zaplanowana jest na listopad 2026 roku, po czym minister spraw wewnętrznych zdecyduje, czy nowy model pracy zostanie na stałe wprowadzony do ustawy o azylu.
