België verstrekt eendaagse visa aan Taliban-delegatie voor EU-terugkeergesprekken in Brussel

In een zeer omstreden beslissing bevestigde het Belgische ministerie van Buitenlandse Zaken op 23 juni 2026 dat het vijf eenmalige, territoriumgebonden visa had afgegeven aan functionarissen van het Taliban-regime, zodat zij naar Brussel konden reizen voor technische gesprekken met de Europese Commissie over de terugkeer van migranten. De Belgische minister van Buitenlandse Zaken, Maxime Prévot, verklaarde aan journalisten dat België zich, volgens het al lang bestaande “hoofdkantoorbeleid”, verplicht voelt om bijeenkomsten te faciliteren die door EU-instellingen worden aangevraagd, zelfs als de genodigden afkomstig zijn van niet-erkende regeringen. De visa waren beperkt tot het Belgische grondgebied en geldig voor 24 uur, na een veiligheidsbeoordeling door de inlichtingendiensten.

De bijeenkomst – de eerste keer dat Taliban-vertegenwoordigers sinds hun machtsovername in Kabul in 2021 voet zetten in een EU-hoofdstad – maakt deel uit van de bredere inspanningen van de EU om de uitzettingen van onderdanen van derde landen die alle juridische middelen hebben uitgeput, te intensiveren. Volgens EU-migratiefunctionarissen namen vijftien lidstaten deel en lag de focus op identificatieprocedures, het uitgeven van reisdocumenten en logistieke afspraken voor chartervluchten naar Afghanistan.



Mensenrechtenorganisaties en 47 leden van het Europees Parlement organiseerden protesten in de Brusselse Schumanwijk, met het argument dat samenwerking met een regime dat systematisch vrouwen- en minderhedenrechten schendt, de geloofwaardigheid van de EU ondermijnt. Vanuit het perspectief van bedrijfsmobiliteit benadrukt deze episode de delicate evenwichtsoefening van België tussen zijn rol als diplomatiek knooppunt en zijn veiligheidsverplichtingen. Multinationals met hoofdkantoor in Brussel – waaronder talrijke ngo’s en internationale verenigingen – moeten voortaan rekening houden met mogelijke reputatierisico’s en verhoogde protestactiviteit wanneer hooggeplaatste delegaties door de EU worden uitgenodigd.

Reis- en veiligheidsadviseurs raden hun klanten aan om kort van tevoren afgegeven visumvrijstellingen die België mogelijk verleent voor soortgelijke bijeenkomsten nauwlettend te volgen en crisiscommunicatieplannen te herzien voor het geval er maatschappelijke tegenreacties komen. Praktisch gezien toont het incident aan hoe nauwkeurig afgebakende nationale visa binnen het Schengengebied kunnen worden ingezet: de aan de Taliban verstrekte documenten waren alleen geldig in België, waarmee de normale Schengenregels van vrij verkeer werden opgeschort. Immigratieadviseurs merken op dat deze “territoriale beperking” clausule vaker kan voorkomen bij politiek gevoelige bezoekers, wat een extra laag complexiteit toevoegt voor bedrijven die nevenbijeenkomsten elders in Europa organiseren. Zij adviseren om visumstickers zorgvuldig te controleren en transfers van punt tot punt te regelen om onbedoelde grensoverschrijdingen te voorkomen.

Vooruitkijkend wezen EU-functionarissen erop dat er mogelijk meer sessies met de Taliban zullen volgen als de gesprekken van dinsdag vooruitgang boeken op het gebied van terugname. Belanghebbenden die betrokken zijn bij de relocatie van Afghaanse werknemers doen er goed aan te monitoren of de EU of individuele lidstaten gedwongen terugkeervluchten hervatten; een dergelijke ontwikkeling kan het risico op uitzetting vergroten voor Afghanen van wie de werkvergunningen of humanitaire verblijfsstatussen in België of elders in de EU binnenkort aflopen.