België verscherpt verblijfscontroles voor werkzoekenden uit de EU

De Belgische Ministerraad heeft een ontwerp van koninklijk besluit goedgekeurd dat het voor werkzoekenden uit andere EU-lidstaten aanzienlijk moeilijker maakt om langer dan de aanvankelijke drie maanden in het land te verblijven. Volgens het voorstel moeten EU-burgers die een verblijfskaart aanvragen, zowel bewijs van actieve werkzoektocht overleggen—zoals geregistreerde vacatures en sollicitaties bij een regionale dienst voor arbeidsbemiddeling zoals Actiris—als aantonen dat ze realistisch gezien werk kunnen vinden. Zes maanden na aankomst volgt een tweede controle om de voortzetting van de inspanningen en de vooruitzichten te verifiëren; als zij de ambtenaren niet kunnen overtuigen, kan het verblijfsrecht worden ingetrokken.

Asiel- en Migratieminister Anneleen Van Bossuyt gaf aan dat deze maatregel een reactie is op klachten van gemeenten dat sommige houders van een EU-verblijfskaart stoppen met zoeken naar werk en direct een beroep doen op het Belgische sociale zekerheidsstelsel. De nieuwe regels sluiten deze groep expliciet uit van sociale uitkeringen totdat zij een permanent verblijfsrecht verkrijgen. Ook wordt de procedure voor gezinshereniging aangescherpt door onvolledige dossiers niet-ontvankelijk te verklaren en wordt de bewijslast voor aanvragers verzwaard.

Voor multinationals die intra-EU talent werven, betekent deze wijziging dat buitenlandse werknemers die zonder contract aankomen hun zoektocht veel grondiger moeten documenteren en na zes maanden hun legaal verblijf kunnen verliezen als de vooruitzichten beperkt zijn. HR-teams worden geadviseerd kandidaten aan te moedigen kopieën te bewaren van uitnodigingen voor sollicitatiegesprekken, afwijzingsbrieven en eventuele gevolgde opleidingen in België om hun voortdurende inspanningen aan te tonen. Gemeentelijke diensten zullen naar verwachting nieuwe checklists invoeren en kunnen werkgevers oproepen om jobaanbiedingen te verifiëren, wat een extra administratieve laag toevoegt die de onboarding kan vertragen.

De hervorming maakt deel uit van een breder migratiepakket dat ook een proefproject omvat voor een drie maanden durende “versnelde” asielprocedure voor aanvragers met geringe kans op bescherming—een verwijzing naar het EU-migratiepact dat op 12 juni 2026 in werking trad. Samen geven deze maatregelen aan dat België de nationale praktijk wil afstemmen op het Pact, met nadruk op versnelde procedures en strengere toegang tot uitkeringen, terwijl het de kiezers geruststelt dat vrij verkeer geen “vrije doorgang” is.