UE wiąże preferencje handlowe z przyjmowaniem migrantów, Francja popiera surowsze podejście

W nocy 3 grudnia negocjatorzy UE zgodzili się na nową regulację, która pozwoli Brukseli zawiesić preferencje taryfowe dla krajów rozwijających się, które odmawiają przyjęcia z powrotem swoich obywateli wydalonych z Europy. Inicjatywa, wspierana przez Francję, Niemcy i Austrię, wprowadza współpracę migracyjną jako warunek w ramach Zunifikowanego Systemu Preferencji (GSP).

Zgodnie z nowymi przepisami, które wejdą w życie 1 stycznia 2027 roku, Komisja Europejska najpierw musi rozpocząć 12-miesięczny dialog z krajem, który nie współpracuje. Jeśli nie nastąpi postęp, Komisja może zamrozić określone kategorie wizowe (zwykle dla urzędników i elit). Dopiero po tych krokach możliwe będzie zawieszenie korzyści taryfowych – pod warunkiem kolejnej kontroli parlamentarnej. Krytycy nazywają ten wieloetapowy proces „biurokratycznym koszmarem”, jednak zwolennicy uważają go za najsilniejszy dotąd instrument UE do wymuszania readmisji.



Dla Francji stawka jest wysoka. Paryż ma trudności z egzekwowaniem decyzji o deportacji do państw Afryki Północnej; dane ministerstwa spraw wewnętrznych pokazują, że w 2024 roku wykonano mniej niż 15% decyzji o usunięciu. Powiązanie dostępu do rynku z współpracą może zmienić układ sił, argumentują francuscy urzędnicy, bez bezpośredniego karania francuskich eksporterów poprzez jednostronne ograniczenia wizowe.

Doradcy ds. imigracji biznesowej radzą firmom korzystającym z preferencyjnych łańcuchów dostaw – w sektorach takich jak tekstylia, produkty rolno-spożywcze czy części motoryzacyjne – aby zaczęły analizować swoje ryzyko. Jeśli kraj dostawcy zostanie oznaczony jako niechętny do readmisji, cła mogą znacznie wzrosnąć w ciągu dwóch lat, co uderzy w koszty i może utrudnić delegowanie pracowników, jeśli pojawią się wzajemne ograniczenia wizowe.

Choć regulacja obowiązuje w całej UE, to właśnie Francja ma być jednym z najbardziej aktywnych państw członkowskich naciskających Komisję na wszczęcie postępowań. Ministerstwo spraw wewnętrznych potwierdziło, że na początku przyszłego roku zbierze dowody dotyczące przypadków odmowy współpracy, przygotowując się do wejścia w życie nowych przepisów w 2027 roku.