Frankrijk zet streep door ‘één erin, één eruit’-migratie-uitwisselingsakkoord met het VK

Het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken bevestigde op 30 september dat het proefproject ‘één-in, één-uit’ met het Verenigd Koninkrijk op 1 oktober om middernacht zal aflopen. Deze regeling, die in juli 2025 werd ondertekend, stond Londen toe om voor elke asielzoeker die legaal vanuit Frankrijk werd toegelaten, één bootmigrant uit het Kanaal terug te sturen naar Frankrijk. Hoewel de nieuwe Labour-regering van het VK tijdens de ontmoeting van premier Andy Burnham met president Emmanuel Macron eerder deze maand sterk aandrong op verlenging, oordeelde Parijs dat het experiment niet effectief was in het ontmoedigen van overtochten en te duur uitviel. Volgens cijfers die in het parlement werden genoemd, stuurde het VK in 14 maanden slechts ongeveer 1.400 mensen terug naar Frankrijk, terwijl bijna 67.000 mensen in diezelfde periode illegaal overstaken. Elke terugkeer kostte het VK naar schatting £56.000 (€65.000). Belangenorganisaties in beide landen betwistten ook de rechtmatigheid van de regeling, omdat deze het recht op asiel reduceerde tot een ruilmiddel en teruggestuurde personen in een juridische onzekerheid achterliet zodra ze weer in Frankrijk waren. Het beëindigen van het programma betekent het wegvallen van het schaarse bilaterale juridische kanaal voor asielzoekers na de Brexit en legt de verantwoordelijkheid voor kleine bootovertochten volledig bij de nationale systemen. Voor Franse zakenreizigers en HR-teams betekent dit naar verwachting een toename van politie- en douanecontroles langs de noordkust en bij Kanaalhavens, omdat Frankrijk middelen vrijmaakt die eerder werden ingezet voor de afhandeling van terugkeerprocedures vanuit het VK. Werknemers die naar het VK reizen, kunnen ook strengere controles verwachten bij het vertrek vanuit Calais, Duinkerke of Eurostar-terminals, vooral tijdens de drukke kerstperiode. Werkgevers wordt aangeraden reizigers te waarschuwen om extra tijd in te plannen voor vertrekcontroles en voorbereid te zijn om bewijs van zakelijke doeleinden te tonen aan Franse grensbewakers. Strategisch gezien geeft de Franse beslissing een hardere toon aan in de komende EU-VK-onderhandelingen over migratiesamenwerking. Het kan ook de Franse tegenstand versterken tegen eventuele Britse plannen om asielverwerkingscentra in derde landen op te zetten, vooral als die afhankelijk zijn van terugkeer via Frans grondgebied. Multinationals die talent tussen hun Franse en Britse vestigingen verplaatsen, doen er daarom goed aan de wetgevende ontwikkelingen aan beide zijden van het Kanaal nauwlettend te volgen en alternatieve relocatieopties, zoals Ierland of Nederland, te overwegen als de mobiliteit over het Kanaal politiek gevoeliger wordt.