
Czeskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych po cichu wprowadziło kolejny element swojej strategii integracyjnej na rok 2026. Dekret opublikowany pod koniec 16 lutego wprowadza nowy program grantowy, który zapewnia miastom, gminom i dobrowolnym stowarzyszeniom samorządowym do 90% finansowania projektów wspierających osiedlanie się i zatrudnienie cudzoziemców w ich społecznościach. Środki są przeznaczone głównie dla osób objętych ochroną tymczasową – w większości Ukraińców – ale dostępne są także dla innych obywateli państw trzecich, którzy przybyli w dużej liczbie od czasu inwazji Rosji w 2022 roku.
W ramach programu samorządy mogą ubiegać się o środki na kursy językowe, doradztwo, pomoc w poszukiwaniu pracy, wsparcie w opiece nad dziećmi oraz wynagrodzenia koordynatorów łączących organizacje pozarządowe, szkoły i pracodawców. Wnioski można składać do 17 lutego, a wszystkie środki muszą zostać wykorzystane do 31 grudnia 2026 roku, co tworzy napięty, nastawiony na działanie okres, który – jak uważa ministerstwo – „zapewni konkretność i mierzalność projektów”. Wymóg 10% współfinansowania ma zagwarantować zaangażowanie lokalne, nie odstraszając jednocześnie samorządów z ograniczonym budżetem.
Uruchomienie tego programu grantowego jest częścią szerszego pakietu polityk przedstawionego przez Dyrekcję Generalną ds. Migracji i Spraw Wewnętrznych w Brukseli. Oprócz funduszu dla samorządów, Praga podpisała nowe porozumienia w ramach Funduszy EOG i Norweskich o wartości 225 milionów euro, przyjęła długo dyskutowaną ustawę o wsparciu mieszkaniowym, która stawia cudzoziemców z prawem stałego pobytu na równi z obywatelami Czech, oraz potwierdziła, że pierwsza część nowelizacji ustawy azylowej na 2025 rok wejdzie w życie w czerwcu. Wszystkie te działania mają na celu przesunięcie reakcji państwa z pomocy humanitarnej na długoterminową integrację i udział na rynku pracy.
Dla menedżerów ds. mobilności międzynarodowej i relokacji praktyczne konsekwencje są jasne. Firmy zatrudniające Ukraińców lub innych pracowników spoza UE będą miały łatwiejszy dostęp do koordynacji szkoleń językowych i zakwaterowania przez lokalne urzędy, koszty uznawania dyplomów i badań lekarskich mogą być współfinansowane, a zespoły HR powinny nawiązać współpracę z samorządowymi „Punktami Kontaktowymi ds. Mieszkalnictwa”, które będą działać jako kompleksowe centra wsparcia dla nowych pracowników. Jednocześnie samorządy będą oczekiwać, że pracodawcy zaangażują się we współfinansowanie i będą dokumentować ekonomiczny wpływ zatrudniania cudzoziemców.
Największymi beneficjentami będą prawdopodobnie międzynarodowe korporacje z oddziałami poza Pragą – zwłaszcza w szybko rozwijających się ośrodkach przemysłowych, takich jak Pilzno, Liberec i Ostrawa. Regiony te skupiają największą liczbę osób objętych ochroną tymczasową i już borykają się z niedoborem pracowników. Dzięki bezpośredniemu wsparciu finansowemu na poziomie lokalnym Ministerstwo Spraw Wewnętrznych liczy na złagodzenie napięć społecznych, zatrzymanie wykwalifikowanych uchodźców na dłużej oraz ostateczne powiększenie zasobów kadrowych dostępnych dla czeskiego przemysłu.
W ramach programu samorządy mogą ubiegać się o środki na kursy językowe, doradztwo, pomoc w poszukiwaniu pracy, wsparcie w opiece nad dziećmi oraz wynagrodzenia koordynatorów łączących organizacje pozarządowe, szkoły i pracodawców. Wnioski można składać do 17 lutego, a wszystkie środki muszą zostać wykorzystane do 31 grudnia 2026 roku, co tworzy napięty, nastawiony na działanie okres, który – jak uważa ministerstwo – „zapewni konkretność i mierzalność projektów”. Wymóg 10% współfinansowania ma zagwarantować zaangażowanie lokalne, nie odstraszając jednocześnie samorządów z ograniczonym budżetem.
Uruchomienie tego programu grantowego jest częścią szerszego pakietu polityk przedstawionego przez Dyrekcję Generalną ds. Migracji i Spraw Wewnętrznych w Brukseli. Oprócz funduszu dla samorządów, Praga podpisała nowe porozumienia w ramach Funduszy EOG i Norweskich o wartości 225 milionów euro, przyjęła długo dyskutowaną ustawę o wsparciu mieszkaniowym, która stawia cudzoziemców z prawem stałego pobytu na równi z obywatelami Czech, oraz potwierdziła, że pierwsza część nowelizacji ustawy azylowej na 2025 rok wejdzie w życie w czerwcu. Wszystkie te działania mają na celu przesunięcie reakcji państwa z pomocy humanitarnej na długoterminową integrację i udział na rynku pracy.
Dla menedżerów ds. mobilności międzynarodowej i relokacji praktyczne konsekwencje są jasne. Firmy zatrudniające Ukraińców lub innych pracowników spoza UE będą miały łatwiejszy dostęp do koordynacji szkoleń językowych i zakwaterowania przez lokalne urzędy, koszty uznawania dyplomów i badań lekarskich mogą być współfinansowane, a zespoły HR powinny nawiązać współpracę z samorządowymi „Punktami Kontaktowymi ds. Mieszkalnictwa”, które będą działać jako kompleksowe centra wsparcia dla nowych pracowników. Jednocześnie samorządy będą oczekiwać, że pracodawcy zaangażują się we współfinansowanie i będą dokumentować ekonomiczny wpływ zatrudniania cudzoziemców.
Największymi beneficjentami będą prawdopodobnie międzynarodowe korporacje z oddziałami poza Pragą – zwłaszcza w szybko rozwijających się ośrodkach przemysłowych, takich jak Pilzno, Liberec i Ostrawa. Regiony te skupiają największą liczbę osób objętych ochroną tymczasową i już borykają się z niedoborem pracowników. Dzięki bezpośredniemu wsparciu finansowemu na poziomie lokalnym Ministerstwo Spraw Wewnętrznych liczy na złagodzenie napięć społecznych, zatrzymanie wykwalifikowanych uchodźców na dłużej oraz ostateczne powiększenie zasobów kadrowych dostępnych dla czeskiego przemysłu.