Katholieke Kerk juicht nieuwe Spaanse amnestie toe die 500.000 migranten legaliseert

Spanje’s historische amnestie via koninklijk besluit, afgekondigd op 27 januari en gisteren (11 februari) opnieuw onder de aandacht gebracht door het katholieke weekblad America Magazine, verandert snel het migratielandschap van het land. Met deze maatregel krijgen ongeveer 500.000 ongedocumenteerde buitenlanders – plus asielzoekers die hun aanvraag vóór 31 december 2025 indienden – de kans op een eerste verblijfs- en werkvergunning van één jaar, die verlengbaar is en later kan worden omgezet in de reguliere immigratiecategorieën. Aanvragers hoeven slechts vijf maanden onafgebroken verblijf en een schoon strafblad aan te tonen.

Voor de katholieke kerk in Spanje, die hielp bij het verzamelen van meer dan 700.000 handtekeningen voor het onderliggende burgerinitiatief, is dit besluit het resultaat van vier jaar oecumenische lobby. De Spaanse Bisschoppenconferentie noemde de maatregel een “daad van sociale rechtvaardigheid” en stelde dat legalisering kwetsbare werknemers beschermt en tegelijkertijd tekorten op de arbeidsmarkt opvult, nu de werkloosheid voor het eerst sinds 2008 onder de 10 procent is gezakt. Ook analisten van de Bank van Spanje en het IMF wijzen erop dat immigranten al een onevenredig aandeel leveren in de groei van het bbp en de sociale zekerheidsbijdragen.



Managers van zakenreizen en wereldwijde mobiliteit moeten zich voorbereiden op een piek in legalisatieaanvragen tussen april en 30 juni, wanneer de inschrijvingsperiode opent. Bedrijven die al ongedocumenteerd personeel in dienst hebben – vooral in de horeca, landbouw, logistiek en huishoudelijke zorg – kunnen deze werknemers nu formeel in dienst nemen, waardoor juridische risico’s afnemen en intra-EU-mobiliteitsrechten na vijf jaar verblijf vrijkomen. HR-teams doen er goed aan loonadministratie, sociale zekerheidsregistraties en medische verzekeringen vooraf te regelen, aangezien de autoriteiten honderden duizenden elektronische afspraken verwachten.

Politiek heeft het besluit felle kritiek uitgelokt van de rechtse partij Vox, die het bestempelt als een “aantrekkingsfactor” voor onregelmatige migratie. Toch blijkt uit vroege peilingen van Celtiberia Data dat 56 procent van de Spanjaarden vindt dat langdurige bewoners recht hebben op papieren, en de Europese Commissie bevestigt dat legalisering een nationale bevoegdheid is, mits de Schengen-veiligheidscontroles worden gerespecteerd. Madrid benadrukt dat elke aanvrager biometrisch wordt gecontroleerd en wordt vergeleken met het nieuwe EU Entry/Exit System (EES).

In de praktijk zal de amnestie waarschijnlijk de arbeidskosten in verschillende sectoren standaardiseren, de informele economie verkleinen en de Spaanse belastingbasis vergroten. Het kan ook invloed hebben op het beleid in Frankrijk en Italië, waar bedrijfsbelangen pleiten voor eigen legalisatieprogramma’s vanwege chronische tekorten aan vaardigheden. Voor multinationals geeft Spanje hiermee aan dat het wil concurreren om buitenlands talent, zowel op hooggeschoold gebied (digitale nomadevisum, Beckham Law) als op laaggeschoold niveau – een tweesporenbeleid dat het onderscheidt binnen de EU.