De druk op het Zwitserse beschermingsregime voor mensen die vluchten voor de Russische invasie van Oekraïne neemt toe. Op 19 oktober 2026 keurde een commissie van het kantonnaal parlement van St. Gallen de federale plannen goed om kantons toe te staan lagere bijstandsuitkeringen te betalen aan vluchtelingen met een tijdelijk ‘Status S’-verblijfspas. Deze stemming volgde een dag nadat meerdere kantons publiekelijk hadden opgeroepen tot meer flexibiliteit om kosten te besparen, te midden van stijgende uitgaven voor sociale voorzieningen.
Status S verleent ontheemde Oekraïners onmiddellijk verblijfsrecht, werkrecht en vrije bewegingsvrijheid binnen Zwitserland, en werd recent landelijk verlengd tot maart 2028. Omdat deze vergunning buiten het reguliere asieltraject valt, is de federale forfaitaire bijdrage aan de kantons verlaagd, waardoor lokale overheden een groter deel van de huisvestings- en integratiekosten moeten dragen.
![St. Gallen Steunt Beperking van Sociale Hulp voor Oekraïense Vluchtelingen met ‘Status S’]()
Volgens het ontwerp van de federale verordening kunnen kantons de steunbetalingen afstemmen op die voor asielzoekers in plaats van op Zwitserse inwoners, wat kan leiden tot een verlaging van de maandelijkse uitkeringen tot wel 30%. Mensenrechtenorganisaties zoals Caritas en Zwitserse Vluchtelingenhulp waarschuwen dat deze maatregel kwetsbare gezinnen verder in armoede kan duwen en de integratie op de arbeidsmarkt kan ondermijnen.
De rechtse Zwitserse Volkspartij stelt dat de bezuinigingen noodzakelijk zijn om het draagvlak voor het beschermingsprogramma te behouden. Voor werkgevers staan er veel op het spel: sinds maart 2022 hebben meer dan 30.000 Oekraïners tijdelijke of seizoensgebonden banen aangenomen, vaak in de horeca en de gezondheidszorg, waar tekorten zijn. Lagere uitkeringen kunnen de overgang van bijstand naar werk versnellen, maar kunnen ook de kantonnale plaatsingsdiensten onder druk zetten en discussies over loonconcurrentie aanwakkeren.
Mobiliteitsteams met Oekraïense werknemers doen er goed aan de juridische veranderingen nauwlettend te volgen en gerichte HR-ondersteuning voor te bereiden. De Bondsraad zal naar verwachting de verordening in november afronden na een korte consultatie, met kantonnale invoering mogelijk vanaf januari 2027.
Status S verleent ontheemde Oekraïners onmiddellijk verblijfsrecht, werkrecht en vrije bewegingsvrijheid binnen Zwitserland, en werd recent landelijk verlengd tot maart 2028. Omdat deze vergunning buiten het reguliere asieltraject valt, is de federale forfaitaire bijdrage aan de kantons verlaagd, waardoor lokale overheden een groter deel van de huisvestings- en integratiekosten moeten dragen.
Volgens het ontwerp van de federale verordening kunnen kantons de steunbetalingen afstemmen op die voor asielzoekers in plaats van op Zwitserse inwoners, wat kan leiden tot een verlaging van de maandelijkse uitkeringen tot wel 30%. Mensenrechtenorganisaties zoals Caritas en Zwitserse Vluchtelingenhulp waarschuwen dat deze maatregel kwetsbare gezinnen verder in armoede kan duwen en de integratie op de arbeidsmarkt kan ondermijnen.
De rechtse Zwitserse Volkspartij stelt dat de bezuinigingen noodzakelijk zijn om het draagvlak voor het beschermingsprogramma te behouden. Voor werkgevers staan er veel op het spel: sinds maart 2022 hebben meer dan 30.000 Oekraïners tijdelijke of seizoensgebonden banen aangenomen, vaak in de horeca en de gezondheidszorg, waar tekorten zijn. Lagere uitkeringen kunnen de overgang van bijstand naar werk versnellen, maar kunnen ook de kantonnale plaatsingsdiensten onder druk zetten en discussies over loonconcurrentie aanwakkeren.
Mobiliteitsteams met Oekraïense werknemers doen er goed aan de juridische veranderingen nauwlettend te volgen en gerichte HR-ondersteuning voor te bereiden. De Bondsraad zal naar verwachting de verordening in november afronden na een korte consultatie, met kantonnale invoering mogelijk vanaf januari 2027.
Bron: SWI swissinfo.ch
