Czechy rozpoczęły nową dyplomatyczną inicjatywę w Brukseli, mającą na celu renegocjację dyrektywy UE dotyczącej tymczasowej ochrony (TPD) przed jej wygaśnięciem w marcu 2027 roku. Lubomír Metnar, przewodniczący Komisji Obrony Izby Poselskiej, potwierdził 26 lutego 2026 roku w czeskiej telewizji, że Praga zaproponuje „nowe, długoterminowe mechanizmy stabilizacyjne” dla ponad 350 tys. Ukraińców posiadających status tymczasowej ochrony w Czechach.
Od początku pełnoskalowej inwazji Rosji w 2022 roku, TPD zapewniała przesiedleńcom z Ukrainy w całej UE szybki dostęp do prawa pobytu, rynku pracy oraz usług społecznych, bez konieczności składania formalnego wniosku o azyl. Choć program cieszy się popularnością wśród pracodawców – zwłaszcza w sektorach produkcji, opieki zdrowotnej i IT – został zaprojektowany jako narzędzie awaryjne i wymaga jednomyślnego przedłużenia przez państwa członkowskie.
Czescy urzędnicy podkreślają, że obecne rozwiązania nie odpowiadają już realiom rynku pracy: wielu Ukraińców osiedliło się na stałe, nauczyło języka czeskiego i wypełnia kluczowe luki kompetencyjne, jednak nie mogą łatwo przejść na standardowe wizy pracownicze czy rodzinne. Według projektu Pragi, Ukraińcy, którzy posiadają tymczasową ochronę co najmniej 18 miesięcy i spełniają kryteria językowe oraz zatrudnieniowe, mogliby uzyskać czteroletnie, odnawialne pozwolenie na pobyt. Ułatwiłoby to firmom uniknięcie wielokrotnej biurokracji oraz umożliwiłoby beneficjentom ubieganie się o kredyty hipoteczne i długoterminowe umowy najmu.
![Czeski rząd dąży do reformy unijnych przepisów dotyczących tymczasowej ochrony uchodźców z Ukrainy]()
Metnar chce również, by Bruksela złagodziła zasadę utraty ochrony po opuszczeniu UE na ponad 90 dni, argumentując, że regularne wizyty u rodziny na Ukrainie nie powinny zagrażać statusowi. Dla pracodawców możliwość konwersji statusu mogłaby zatrzymać pracowników, którzy w przeciwnym razie mogliby wyjechać do Niemiec lub Polski za wyższymi zarobkami po zakończeniu TPD.
Prawnicy imigracyjni ostrzegają jednak, że propozycja wymagałaby zmian zarówno w dyrektywach UE, jak i w czeskim prawie, co może potrwać nawet 18 miesięcy. Zalecają zespołom HR regularne odnawianie obecnych umów o pracę oraz dokumentowanie postępów integracyjnych pracowników (certyfikaty językowe, zeznania podatkowe) w oczekiwaniu na przyszłe kontrole kwalifikacji.
Wypowiedzi Metnara pojawiają się w czasie, gdy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych przygotowuje osobny projekt ustawy, który od 2027 roku połączy Policję Cudzoziemską z Agencją Azylu i Migracji w jedną Służbę Imigracyjną – część szerszej reformy cyfrowej mającej na celu skrócenie czasu rozpatrywania wniosków o pozwolenie na pobyt z obecnych 270 do 120 dni.
Od początku pełnoskalowej inwazji Rosji w 2022 roku, TPD zapewniała przesiedleńcom z Ukrainy w całej UE szybki dostęp do prawa pobytu, rynku pracy oraz usług społecznych, bez konieczności składania formalnego wniosku o azyl. Choć program cieszy się popularnością wśród pracodawców – zwłaszcza w sektorach produkcji, opieki zdrowotnej i IT – został zaprojektowany jako narzędzie awaryjne i wymaga jednomyślnego przedłużenia przez państwa członkowskie.
Czescy urzędnicy podkreślają, że obecne rozwiązania nie odpowiadają już realiom rynku pracy: wielu Ukraińców osiedliło się na stałe, nauczyło języka czeskiego i wypełnia kluczowe luki kompetencyjne, jednak nie mogą łatwo przejść na standardowe wizy pracownicze czy rodzinne. Według projektu Pragi, Ukraińcy, którzy posiadają tymczasową ochronę co najmniej 18 miesięcy i spełniają kryteria językowe oraz zatrudnieniowe, mogliby uzyskać czteroletnie, odnawialne pozwolenie na pobyt. Ułatwiłoby to firmom uniknięcie wielokrotnej biurokracji oraz umożliwiłoby beneficjentom ubieganie się o kredyty hipoteczne i długoterminowe umowy najmu.
Metnar chce również, by Bruksela złagodziła zasadę utraty ochrony po opuszczeniu UE na ponad 90 dni, argumentując, że regularne wizyty u rodziny na Ukrainie nie powinny zagrażać statusowi. Dla pracodawców możliwość konwersji statusu mogłaby zatrzymać pracowników, którzy w przeciwnym razie mogliby wyjechać do Niemiec lub Polski za wyższymi zarobkami po zakończeniu TPD.
Prawnicy imigracyjni ostrzegają jednak, że propozycja wymagałaby zmian zarówno w dyrektywach UE, jak i w czeskim prawie, co może potrwać nawet 18 miesięcy. Zalecają zespołom HR regularne odnawianie obecnych umów o pracę oraz dokumentowanie postępów integracyjnych pracowników (certyfikaty językowe, zeznania podatkowe) w oczekiwaniu na przyszłe kontrole kwalifikacji.
Wypowiedzi Metnara pojawiają się w czasie, gdy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych przygotowuje osobny projekt ustawy, który od 2027 roku połączy Policję Cudzoziemską z Agencją Azylu i Migracji w jedną Służbę Imigracyjną – część szerszej reformy cyfrowej mającej na celu skrócenie czasu rozpatrywania wniosków o pozwolenie na pobyt z obecnych 270 do 120 dni.
Źródło: Expats.cz / ČTK
Jak VisaHQ może pomóc
VisaHQ upraszcza proces ubiegania się o wizę dla osób fizycznych i firm. Sprawdź aktualne wymagania podróżne, przygotuj wymagane dokumenty i zarządzaj swoją aplikacją online za pośrednictwem portalu VisaHQ Czechy.Więcej od Czechy
Zobacz wszystko
Praska Wyższy Sąd zezwala na ponowne uruchomienie systemu rozpoznawania twarzy AI na lotnisku im. Václava Havla
Finnair ostrzega czeskich podróżnych biznesowych o zakłóceniach spowodowanych warunkami pogodowymi na lotnisku w Helsinkach
