Praska Wyższy Sąd zezwala na ponowne uruchomienie systemu rozpoznawania twarzy AI na lotnisku im. Václava Havla

Po siedmiu miesiącach zawieszenia prawnego, lotnisko Václava Havla w Pradze ponownie uruchomi kamery rozpoznawania twarzy oparte na sztucznej inteligencji, zgodnie z orzeczeniem Wyższego Sądu Miejskiego z 26 lutego 2026 roku. Wyrok potwierdza, że czeska policja – operator systemu – spełniła rygorystyczne wymogi określone w unijnej Ustawie o Sztucznej Inteligencji oraz krajowych przepisach o ochronie danych. Kamery wznowią więc na żywo biometryczne porównywanie pasażerów z krajowymi i interpolowymi listami poszukiwanych od 15 marca.

Kluczowe zabezpieczenia obejmują zatwierdzone przez sąd „geofencing”: rejestracja biometryczna ograniczona jest do pasów kontroli paszportowej przy wyjściu dla lotów poza strefę Schengen, bez monitoringu w ogólnodostępnych halach przylotów czy strefach bezcłowych. Dane muszą być usuwane w ciągu 36 godzin, chyba że wygenerują podstawę do śledztwa, a dostęp do surowych obrazów mają wyłącznie funkcjonariusze wyższych rang. Niezależny audytor będzie przeprowadzał kwartalne kontrole, a Urząd Ochrony Danych Osobowych (ÚOOÚ) zachowuje prawo do zawieszenia działania systemu w przypadku naruszeń.



Dla podróżnych oznacza to szybszą obsługę graniczną – policja szacuje, że system skróci czas manualnej kontroli paszportowej o 15-20 sekund, co jest istotne w kontekście uruchomienia nowego unijnego Systemu Wjazdu/Wyjazdu (EES) w kwietniu 2026 roku. Linie lotnicze pozytywnie oceniają tę zmianę, podkreślając, że krótsze kolejki zmniejszą ryzyko przegapienia przesiadek na ósmym pod względem ruchu lotnisku tranzytowym w Europie poza strefą Schengen.

Obrońcy praw obywatelskich pozostają sceptyczni; organizacja Digital Rights Watch CZ ostrzega przed „rozszerzaniem misji”, które w przyszłości mogłoby objąć skanowanie twarzy na terminalach krajowych lub w transporcie miejskim. Firmy przenoszące pracowników przez Pragę powinny poinformować podróżnych o wznowionych kontrolach biometrycznych oraz zalecić osobom rezygnującym z automatycznych pasów kontrolnych uwzględnienie dodatkowego czasu na odprawę paszportową. Międzynarodowe korporacje powinny także zaktualizować wewnętrzne polityki prywatności, aby odzwierciedlały nowe warunki przetwarzania danych, oraz sprawdzić, czy polisy ubezpieczenia podróżnego obejmują ewentualne opóźnienia wynikające z dodatkowych kontroli.

Decyzja ta stawia Czechy w roli jednego z pierwszych krajów testujących graniczne kontrole oparte na sztucznej inteligencji w ramach unijnych regulacji. Regulatorzy z Austrii i Hiszpanii mają zamiar przeanalizować pilotaż praski przed zatwierdzeniem podobnych systemów na lotniskach w Wiedniu i Madrycie jeszcze w tym roku.