Hiszpania rozpoczyna wdrażanie unijnego paktu migracyjnego i azylowego

Hiszpania oficjalnie rozpoczęła stosowanie Nowego Paktu UE w sprawie Migracji i Azylu, kończąc tym samym prawie dwuletni okres przejściowy po zatwierdzeniu rozporządzenia w 2024 roku. Od piątku, 12 czerwca 2026 r., hiszpańska policja graniczna, urzędy ds. azylu oraz władze regionalne muszą stosować zaktualizowaną, ściśle ujednoliconą procedurę obowiązującą w całej UE, która zmienia każdy etap procesu migracyjnego – od wstępnej kontroli przed wjazdem po powroty lub integrację.

Zgodnie z nowymi przepisami wszyscy obywatele państw trzecich przybywający nieregularnie przejdą obowiązkową kontrolę (zdrowotną, bezpieczeństwa i wrażliwości) w ciągu pięciu dni. Osoby, które nie będą mogły od razu udowodnić prawa do wjazdu, zostaną skierowane do przyspieszonej procedury azylowej, trwającej maksymalnie 12 tygodni. Jednocześnie Hiszpania zobowiązała się do przyjęcia co najmniej 2% relokacji w ramach mechanizmu „obowiązkowej solidarności” Paktu, co udało się wynegocjować podczas przewodnictwa Madrytu w Radzie UE.



Firmy korzystające z delegowania pracowników w ramach UE powinny zwrócić uwagę, że transfery odpowiedzialności w ramach systemu dublińskiego będą przebiegać szybciej, co ograniczy możliwość składania wielu wniosków w różnych państwach członkowskich. Dla pracodawców największe zmiany operacyjne to znacznie surowsze standardy weryfikacji tożsamości i dokumentów, które zostały wprowadzone do hiszpańskich baz policyjnych. Zespoły HR zatrudniające wysoko wykwalifikowanych pracowników lub sezonowych pracowników zauważą wydłużony czas oczekiwania, jeśli kandydat przebywał w innym kraju UE od 2024 roku; cyfrowe odciski palców i zdjęcia twarzy zebrane gdzie indziej będą automatycznie dostępne w hiszpańskich aktach azylowych i wizowych. Menedżerowie ds. mobilności powinni więc uwzględnić dodatkowy zapas czasu przy planowaniu dat rozpoczęcia pracy oraz rozważyć opcje przyspieszonego rozpatrzenia wniosków, jeśli są dostępne.

Prawnicy ostrzegają również, że Pakt zwiększa liczbę sytuacji, w których Hiszpania może wydać decyzję o „odrzuceniu” wniosku bez pełnego rozpatrzenia merytorycznego – co jest szczególnie istotne w przypadku powtarzających się wniosków oraz obywateli krajów, w których wskaźnik uznawalności azylu jest poniżej 20%. Firmy relokujące pracowników z takich państw powinny być przygotowane na znacznie bardziej rygorystyczne dokumentowanie przesłanek humanitarnych lub rodzinnych niż dotychczas.

W średnim terminie rząd spodziewa się, że Pakt zmniejszy zaległości o 15% i pozwoli zaoszczędzić 65 milionów euro rocznie na kosztach detencji, według Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Realizacja tych korzyści będzie jednak zależała od dodatkowego zatrudnienia: Rada Ministrów zatwierdziła 450 nowych funkcjonariuszy do kontroli granicznej oraz 110 dodatkowych pracowników do obsługi spraw, ale związki zawodowe twierdzą, że potrzeba co najmniej dwukrotnie więcej osób. Zarówno firmy, jak i organizacje pozarządowe będą uważnie obserwować, czy dzisiejsze wdrożenie przyniesie obiecaną efektywność Paktu, czy jedynie przesunie kolejki z jednego urzędu do drugiego.