Projekt ustawy o deportacjach „z wejścia do domu” w Belgii wywołuje gwałtowne protesty

Belgijska koalicja federalna podjęła 10 lipca 2026 roku zdecydowany – i wysoce kontrowersyjny – krok w kierunku zaostrzenia kontroli imigracyjnej, gdy Komisja ds. Wewnętrznych Izby Reprezentantów zatwierdziła projekt ustawy umożliwiający policji wchodzenie do prywatnych domów bez zgody mieszkańców w celu zatrzymania nielegalnych imigrantów objętych decyzją o deportacji. Projekt, promowany przez minister ds. azylu i migracji Anneleen Van Bossuyt (N-VA), ma na celu zamknięcie tzw. „luki front-door”: obecne przepisy często uniemożliwiają deportacje, ponieważ policja nie może wejść do mieszkania bez nakazu karnego. Nowe prawo przewiduje specjalne administracyjne uprawnienie do wejścia w godzinach od 5:00 do 21:00 – za zgodą sędziego śledczego – co, według ministrów, pozwoli wreszcie usunąć cudzoziemców ignorujących nakaz opuszczenia Belgii i stanowiących zagrożenie dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa narodowego. Partie opozycyjne, środowiska sądownicze, związki policyjne oraz szeroka koalicja organizacji pozarządowych potępiły projekt jako nieproporcjonalny, niejasny w definicjach i potencjalnie niekonstytucyjny. Krytycy nazywają go „belgijskim ICE”, ostrzegając, że normalizuje inwazyjne naloty przypominające taktyki amerykańskiej służby Immigration and Customs Enforcement. Niezależny organ nadzoru migracyjnego Myria wskazuje, że kryteria określające „zagrożenie porządkowi publicznemu” są tak szerokie, że niemal każdy odrzucony wniosek azylowy mógłby się w nie wpisać. Sędziowie śledczy podkreślają, że zwykłe nakazy przeszukania już teraz dają wystarczające narzędzia, a związki policyjne obawiają się, że nowe przepisy narażą funkcjonariuszy na niebezpieczne konfrontacje w prywatnych domach. Z perspektywy biznesowej i mobilności międzynarodowej, ustawa wzbudza obawy wśród międzynarodowych korporacji i szkół, że tradycyjnie przewidywalne prawo belgijskie wobec ekspatów staje się bardziej restrykcyjne. Doradcy ds. imigracji korporacyjnej zwracają uwagę, że negatywny wizerunek może utrudnić przyciąganie talentów, zwłaszcza wysoko wykwalifikowanych obywateli państw trzecich, którzy często rozpoczynają pobyt na krótkoterminowej wizie turystycznej, finalizując formalności związane z pozwoleniem na pracę. Pracodawcy mogą być zmuszeni do zaostrzenia szkoleń dotyczących przestrzegania przepisów, aby zagwarantować, że zagraniczni pracownicy zawsze mają ważne dokumenty pobytowe, ponieważ nieumyślne przekroczenie terminu pobytu może teraz wiązać się z większym ryzykiem egzekwowania prawa. Projekt ustawy wymaga jeszcze głosowania w pełnym składzie parlamentu, które spodziewane jest przed przerwą letnią, jednak większość rządząca ma wystarczającą liczbę głosów, by go przegłosować. Po wejściu w życie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych planuje pilotaż nowych uprawnień z dedykowaną 15-osobową jednostką ds. koordynacji powrotów oraz szybką linią sądową, z celem przeprowadzenia około 1500 zatrzymań w domach rocznie. Sądy niemal na pewno będą rozpatrywać sprawy testowe; konstytucjonaliści przewidują, że ustawa może trafić zarówno do belgijskiego Trybunału Konstytucyjnego, jak i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Dla menedżerów ds. mobilności globalnej najważniejsze jest to, że po pierwsze, Belgia dostosowuje się do szerszego unijnego trendu zaostrzenia procedur powrotów przed wejściem w życie nowego Paktu o Migracji i Azylu w czerwcu 2026 roku; po drugie, polityczny wahadło w Brukseli wyraźnie przesuwa się w stronę surowszych środków kontroli wewnętrznej, które mogą w przyszłości objąć także kontrole pozwoleń na pracę, inspekcje ubezpieczeń społecznych oraz obowiązki raportowania przez wynajmujących. Firmy powinny zrewidować swoje procedury zarządzania kryzysowego i upewnić się, że ich dostawcy usług relokacyjnych mają jasne ścieżki eskalacji w przypadku pytań dotyczących statusu pobytowego poza godzinami pracy.