Poruszająca historia z 22 lipca 2026 roku rzuciła światło na belgijską politykę wiz studenckich. Ahmad Abu Jami, 28-letni palestyński lekarz, zdobył prestiżowe stypendium rządu Belgii, by ukończyć studia magisterskie z zakresu zdrowia publicznego w Instytucie Medycyny Tropikalnej w Antwerpii. Jednak zgodnie z obowiązującymi przepisami musi osobiście złożyć wniosek o wizę D w belgijskiej placówce dyplomatycznej – co jest niemożliwe w Strefie Gazy, gdzie nie ma konsulatu Belgii, a przejścia graniczne są praktycznie zamknięte od wojny w 2023 roku. Sześciu innych stypendystów z Gazy stoi przed tym samym biurokratycznym impasem. Belgijskie uczelnie apelują do premiera Barta De Wevera o umożliwienie składania wniosków zdalnie, powołując się na precedens z Holandii, gdzie sądy zmusiły Hagię do akceptacji aplikacji przesyłanych e-mailem. Pierwszy belgijski sąd już orzekł, że prawo belgijskie ani unijne nie wymaga osobistej obecności, jednak ministerstwo spraw zagranicznych oraz nowa minister ds. azylu i migracji Anneleen Van Bossuyt nalegają na zachowanie osobistej rozmowy bezpieczeństwa. Krytycy twierdzą, że takie stanowisko podważa cele Belgii w zakresie współpracy rozwojowej – co ironiczne, budżet federalny finansuje właśnie te stypendia – i szkodzi reputacji kraju na arenie akademickiej, zwłaszcza gdy uczelnie konkurują globalnie o talenty. Instytut Medycyny Tropikalnej ostrzega, że wykluczenie lekarzy z Gazy „pozbawi tamtejszy system opieki zdrowotnej niezbędnej wiedzy, gdy wojna się skończy”. Dla menedżerów ds. mobilności międzynarodowej sprawa ta pokazuje, jak sztywne procedury wizowe mogą zniweczyć w pełni finansowane wyjazdy, nawet gdy sponsorami są rządy. Międzynarodowe korporacje wysyłające pracowników do Belgii powinny pamiętać, że elastyczność w sytuacjach awaryjnych jest mało prawdopodobna; kontrola bezpieczeństwa pozostaje priorytetem. Sprawa pokazuje też, że działania sądowe mogą przynieść sukces, ale terminy są nieprzewidywalne – jeden ze studentów, który pozwał władze, wciąż nie doczekał się decyzji po kilku tygodniach. Do czasu wypracowania politycznego kompromisu belgijscy sponsorzy mogą być zmuszeni do organizowania pobytu w państwach trzecich, gdzie wnioski można złożyć osobiście, lub do lobbingu o indywidualne wyjątki humanitarne. Ta sytuacja przypomina, że skuteczna polityka mobilności wymaga zharmonizowania formalności imigracyjnych z celami polityki zagranicznej i rozwojowej. Kolejne kroki Belgii – czy dostosuje procedury, czy pozwoli na wygaszenie stypendiów – pokażą, jak daleko nowa koalicja jest gotowa pójść, by w wyjątkowych okolicznościach złagodzić fundamentalne zasady.
Źródło: The Brussels Times
