Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GAC) vừa công bố kế hoạch tham vọng biến 43 cảng hàng không, cảng biển và cảng đường bộ đông đúc nhất nước thành các “cảng thông minh” hoàn chỉnh trong giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026-2030). Tại buổi họp báo của Hội đồng Nhà nước ở Bắc Kinh ngày 22/7, Ủy viên Hải quan Sun Meijun cho biết chương trình sẽ kết hợp cải cách quản lý với trí tuệ nhân tạo, phân tích dữ liệu lớn và thiết bị kiểm tra mới nhằm tạo ra trải nghiệm biên giới “không chạm” cho cả hành khách và hàng hóa. Theo kế hoạch, đến năm 2030, 90% cảng của Trung Quốc sẽ được trang bị máy quét thông minh, máy CT, cổng nhận diện sinh trắc học và robot kiểm tra di động. Với hành khách, điều này đồng nghĩa với việc kiểm tra nhận diện khuôn mặt và mống mắt chỉ trong vài giây, trong khi xe tự lái và quản lý kho thông minh sẽ đẩy nhanh quá trình vận chuyển hàng hóa. Các quan chức xác nhận 43 cảng thí điểm bao gồm Sân bay Quốc tế Thủ đô Bắc Kinh, sân bay Phố Đông Thượng Hải, cảng đường bộ mới Hoàng Cảng ở Thâm Quyến và các trung tâm du thuyền ở Thượng Hải và Tam Á. Động lực hiện đại hóa này nhằm đáp ứng mức tăng 16,9% so với cùng kỳ năm trước trong thương mại của Trung Quốc nửa đầu năm 2026 và lượng hành khách kỷ lục vượt 2 triệu lượt qua biên giới mỗi ngày. Phó ủy viên Zhang Baofeng cho biết mô hình thông quan “theo chuỗi cung ứng” mới sẽ cho phép các công ty được kiểm duyệt trước khai báo điện tử một lần có hiệu lực trên toàn quốc, trong khi các nhà triển lãm quốc tế sẽ được hưởng lợi từ quy định “từ triển lãm đến hàng hóa” đơn giản hóa, cho phép bán hàng ngay tại hội chợ. Với khách công tác, thay đổi rõ rệt nhất là thủ tục nhanh hơn, không giấy tờ: người mang hộ chiếu Trung Quốc xuất cảnh sẽ không phải xếp hàng quá 30 phút ngay cả vào giờ cao điểm, còn khách nước ngoài sẽ được hoàn thuế VAT chỉ với một cú nhấp nhờ các ki-ốt hoàn thuế điện tử đã hoạt động từ ngày 1/7. GAC cũng cam kết mở rộng thí điểm “kiểm tra hợp tác, thông quan một lần” với Hồng Kông và Ma Cao, đồng thời áp dụng kiểm tra ngẫu nhiên dựa trên rủi ro — nghĩa là phần lớn hành khách sẽ đi qua làn xanh một cách thuận tiện. Các nhà phân tích nhận định động thái này có thể giúp các tập đoàn đa quốc gia tiết kiệm hàng triệu đô la phí lưu kho và biến các cảng Trung Quốc thành một trong những cảng nhanh nhất thế giới. Doanh nghiệp nên rà soát chuỗi cung ứng của mình theo 43 cảng thí điểm và cân nhắc đăng ký chứng nhận Doanh nghiệp Tiên tiến (AEO) của Trung Quốc để tận dụng tối đa các biện pháp tạo thuận lợi mới. Trong khi đó, hành khách nên tải ứng dụng “Hải quan Trung Quốc” để nhận thông báo mở làn theo thời gian thực và khai báo trước các mặt hàng miễn thuế.
Nguồn: Beijing Daily
