Brussel waarschuwt EU-partners voor automatische handhaving van terugkeersbesluiten van andere landen

Na afloop van de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken op 17 april 2026 in Luxemburg herhaalde de Belgische minister van Migratie, Anneleen Van Bossuyt, dat België geen algemene verplichting zal accepteren om uitzettingsbevelen van andere EU-lidstaten uit te voeren. De omstreden clausule – onderdeel van het definitieve pakket regelgeving onder de nieuwe Pact voor Migratie en Asiel – zou alle Schengenlanden verplichten tot uitzetting zodra één lidstaat een terugkeervonnis heeft uitgevaardigd. Van Bossuyt noemde het idee “een perverse prikkel” die de al overbelaste uitzettingscapaciteit van België zou overbelasten. België behandelt jaarlijks ongeveer 25.000 terugkeerdossiers, maar voert slechts een vijfde daadwerkelijk uit, vooral omdat bestemmingslanden weigeren personen opnieuw toe te laten of migranten tijdens de beroepsperiode onderduiken. Bij wederzijdse erkenning vrezen ambtenaren dat België duizenden ‘secundaire verplaatsings’-zaken uit Zuid-Europa zal overnemen. De Dienst Vreemdelingenzaken schat de extra kosten op 70 miljoen euro per jaar voor detentie, begeleiding en chartervluchten – geld dat de minderheidscoalitie niet beschikbaar heeft. Brussel stelt daarom een hybride model voor: elke lidstaat mag weigeren een bevel van een ander land fysiek uit te voeren, mits een bijdrage van 20.000 euro per niet-teruggekeerde migrant wordt gestort in een gemeenschappelijk EU-solidariteitsfonds. Verschillende noordelijke en oostelijke lidstaten, onder leiding van Nederland en Tsjechië, steunen dit compromis, terwijl Duitsland en Spanje vrezen dat dit de geloofwaardigheid van het pact ondermijnt. Voor teams die zich bezighouden met wereldwijde mobiliteit is deze discussie belangrijk, omdat het bepaalt of België een strengere omgeving wordt voor werknemers wiens verblijfsstatus vervalt na afloop van een project. Als automatische handhaving blijft bestaan, kunnen overtreders sneller worden opgesloten en uitgezet – zelfs als de oorspronkelijke vergunning elders in de EU is afgegeven. Werkgevers die opdrachten sponsoren via EU-intra-bedrijfsoverdrachtvergunningen of detacheringregelingen doen er dus goed aan hun exitstrategieën aan het einde van projecten extra te controleren. Diplomaten verwachten een politieke overeenkomst in juni, wanneer het pact operationeel wordt. Tot die tijd dienen mobiliteitsmanagers de Belgische parlementaire debatten te volgen voor aanwijzingen over een nationale implementatiewet (en nieuwe budgettaire kredieten).