Specjalny sprawozdawca ONZ chwali brazylijski model migracji oparty na prawach człowieka, ale apeluje o szybsze rozpatrywanie wniosków azylowych

Kończąc dziesięciodniową misję badawczą, Specjalny Sprawozdawca ONZ ds. Praw Człowieka Migrantów, Gehad Madi, 1 kwietnia wydał oświadczenie, w którym pochwalił brazylijską Ustawę Migracyjną z 2017 roku jako regionalny wzór humanitarnego i niekarnego zarządzania migracją. Wskazał na wydawanie wiz humanitarnych, równy dostęp do opieki zdrowotnej i edukacji oraz brak kar kryminalnych za nielegalne przekroczenie granicy jako praktyki wyróżniające Brazylię na tle coraz bardziej restrykcyjnych systemów w Europie i Ameryce Północnej.

Madi zwrócił jednak uwagę na przeszkody utrudniające codzienne życie migrantów. Narodowy Komitet ds. Uchodźców (CONARE) oraz Federalna Policja borykają się z niedoborem personelu, co powoduje rekordowe zaległości w rozpatrywaniu wniosków azylowych i wieloletnie oczekiwania, utrudniające legalne zatrudnienie, otwarcie kont bankowych i swobodę poruszania się – dotyczy to zwłaszcza obywateli Wenezueli, Haiti i Kuby. Skrytykował także politykę z 2024 roku, która wymaga od niektórych pasażerów tranzytowych na lotnisku São Paulo–Guarulhos posiadania wizy brazylijskiej przed złożeniem wniosku o azyl, uznając ją za niezgodną z międzynarodowymi normami ochrony.



Wśród zaleceń sprawozdawcy znalazły się: zwiększenie finansowania federalnego, aby CONARE mogło rozpatrywać wnioski w ciągu sześciu miesięcy; rozszerzenie obecności Federalnej Policji na lotniskach i przejściach granicznych; oraz rewizja zasad wiz tranzytowych na lotniskach, które w praktyce blokują spontaniczne wnioski azylowe. Madi zaapelował także o poprawę wsparcia językowego oraz cyfryzację procedur odnawiania zezwoleń na pobyt – co przyniosłoby korzyści firmom zatrudniającym zagranicznych pracowników na wizach pracowniczych.

Dla menedżerów ds. mobilności międzynarodowej raport ma podwójny wymiar. Brazylia pozostaje atrakcyjnym kierunkiem relokacji dzięki szerokim kategoriom wiz na łączenie rodzin, cyfrowych nomadów i wiz humanitarnych. Jednak opóźnienia w wydawaniu dokumentów mogą przesunąć daty rozpoczęcia pracy przez delegowanych pracowników. Firmy powinny planować proces relokacji z wyprzedzeniem 6–9 miesięcy i śledzić nadchodzące zmiany regulacyjne, które mogą przyspieszyć elektroniczne składanie wniosków.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych przyjęło pochwały ONZ z zadowoleniem i zapowiedziało przygotowanie rozporządzenia automatyzującego część procedur azylowych. Jeśli zostanie wprowadzone, zmiany mogą odciążyć przeciążonych urzędników i wzmocnić pozycję Brazylii jako przyjaznego centrum mobilności w Ameryce Południowej.