Hiszpańska kampania legalizacji migrantów na rok 2026 rozpoczyna się z historycznym rozmachem

Hiszpania oficjalnie otworzyła drzwi do jednego z najbardziej ambitnych programów legalizacji w Europie od dwóch dekad. Królewski dekret 316/2026, zatwierdzony na początku tego miesiąca, umożliwia większości nieudokumentowanych cudzoziemców, którzy udowodnią, że mieszkali w Hiszpanii przed 1 stycznia 2026 roku i nie mają na koncie przestępstw, uzyskanie rocznego, odnawialnego pozwolenia na pobyt i pracę. Od pierwszego dnia składania wniosków osobiście, 20 kwietnia, przed 371 okienkami pocztowymi Correos, 60 oddziałami ZUS oraz kilkoma specjalnymi biurami imigracyjnymi ustawiały się długie kolejki. Wnioski online można było składać już od 16 kwietnia, jednak rząd wprowadził także możliwość osobistego złożenia dokumentów, by pomóc osobom z ograniczoną znajomością technologii lub słabym dostępem do internetu.

Stawka jest wysoka dla hiszpańskiego rynku pracy. W obliczu starzejącego się społeczeństwa i chronicznych braków w sektorach rolnictwa, gastronomii i opieki domowej, legalizacja pozwoli dziesiątkom tysięcy osób przejść z szarej strefy do formalnego, opodatkowanego zatrudnienia. Urzędnicy podkreślają, że zwiększy to wpływy do systemu ubezpieczeń społecznych i odciąży pracodawców przed nadchodzącym sezonem turystycznym. Organizacje biznesowe pozytywnie oceniają dekret, zauważając, że wielu nieudokumentowanych migrantów już teraz wykonuje kluczowe prace; legalizacja eliminuje ryzyko prawne związane z ich zatrudnianiem.



Jednak wyzwania w realizacji programu są wyraźne. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych szacuje, że potencjalnych wnioskodawców jest około 500 000, podczas gdy ekonomiczny think-tank Funcas uważa, że liczba ta może przekroczyć 840 000. Przetworzenie tak dużej liczby wniosków w zaledwie dziesięć tygodni – termin składania upływa 30 czerwca – będzie poważnym testem dla niedofinansowanego systemu imigracyjnego Hiszpanii. Organizacje pozarządowe ostrzegają, że napięte terminy mogą sprzyjać czarnemu rynkowi w zakresie umawiania wizyt i fałszowania dokumentów, powtarzając problemy z amnestią z 2005 roku.

Dla menedżerów ds. mobilności program zmienia zasady lokalnego zatrudniania. Pracodawcy mogą teraz sponsorować nowo zalegalizowanych pracowników na dłuższe pozwolenia po upływie pierwszego roku, tworząc nową pulę średnio wykwalifikowanych talentów. Firmy muszą jednak szybko dostosować systemy płacowe: wraz ze zmianą statusu pracownika, od razu zaczynają obowiązywać prawa pracy, składki na ubezpieczenia społeczne i potrącenia podatkowe.

Praktyczne wskazówki dla wnioskodawców koncentrują się na dowodach: potwierdzeniu ciągłej obecności (np. umowy najmu, wyciągi bankowe, świadectwa szkolne) oraz zaświadczeniach o niekaralności ze wszystkich krajów, w których mieszkali w ciągu ostatnich pięciu lat. Władze podkreślają, że niekompletne dokumenty zostaną odrzucone bez możliwości ponownego złożenia po 30 czerwca, dlatego kluczowe jest wcześniejsze i dokładne przygotowanie wniosku.