
Reizigers tijdens het Zwitserse skiseizoen kregen deze week een onaangename verrassing toen beelden op sociale media lieten zien dat de paspoortcontrole in de luchthaven van Genève zich honderden meters uitstrekten. Deze opstoppingen zijn het meest zichtbare Zwitserse voorbeeld van het nieuwe Entry-Exit System (EES) van het Schengengebied, dat van elke bezoeker van buiten de EU vereist dat bij aankomst een gezichtsafbeelding, vier vingerafdrukken en een volledige paspoortscan worden gemaakt.
Volgens het biometrie-vakblad Identity Week heeft slechts ongeveer 35% van de grensposten in Europa deze technologie tot nu toe geïmplementeerd, maar tijdens piekuren lopen de wachttijden in Genève en andere knooppunten al op tot drie uur.
Onderbezetting is een belangrijke oorzaak. Medewerkers van het Federaal Bureau voor Douane en Grensbeveiliging (FOCBS) zijn van hun reguliere taken overgeplaatst naar de EES-kiosken, terwijl de luchthaven van Genève 40 tijdelijke medewerkers heeft aangenomen om de passagiersstromen te regelen. Luchtvaartmaatschappijen klagen dat het chaotisch instapproces ertoe leidt dat hele vluchten soms tegelijk bij de kiosken aankomen. De Europese Commissie heeft inmiddels aan lidstaten en Schengenpartners zoals Zwitserland laten weten dat zij de verplichte registratie tijdens de drukke skimaanden februari-maart en juli-augustus mogen opschorten als de wachtrijen onacceptabel lang worden.
Voor Zwitserse zakenreizigers is het advies duidelijk: reken minstens een extra uur uit voor vertrek en plan afspraken hierop af. Bedrijven die medewerkers naar Zwitserland verplaatsen, moeten niet-EU-personeel goed informeren dat biometrische registratie onvermijdelijk en permanent is; eenmaal geregistreerd verlopen toekomstige grenspassages sneller, maar de eerste keer kan strakke verhuisschema’s flink verstoren. Mobiliteitsmanagers moeten ook rekening houden met de deadline van 9 april 2026, wanneer het handmatig stempelen van paspoorten op Zwitserse luchthavens volledig stopt en 100% EES-naleving wettelijk verplicht wordt.
Beleidsmatig illustreert deze situatie de lastige positie van Zwitserland: het heeft geen stem in Brussel, maar moet de Schengen-grensregels wel gelijktijdig met de EU-27 uitvoeren. Als de Commissie besluit de volledige EES-handhaving uit te stellen tot na de zomer, zal Bern vrijwel zeker volgen – maar de Zwitserse regering heeft weinig speelruimte om te onderhandelen. Handelsorganisaties dringen er daarom bij de Zwitserse autoriteiten op aan om ten minste tot het eerste winterseizoen na invoering in 2026-27 extra personeel in dienst te houden.
Op middellange termijn verwachten luchthavens dat het EES de doorstroming juist zal versnellen door handmatige stempels te vervangen door geautomatiseerde kiosken en migratieautoriteiten realtime data te geven over overtredingen van verblijfsduur. De luchthaven van Genève is al bezig met een aanbesteding voor 20 extra selfservice-poorten die het EES-token in minder dan 20 seconden kunnen lezen. Tot die tijd zullen reizigers – en de bedrijven die afhankelijk zijn van hun stiptheid – geduld en flexibele reisschema’s moeten hebben.
Volgens het biometrie-vakblad Identity Week heeft slechts ongeveer 35% van de grensposten in Europa deze technologie tot nu toe geïmplementeerd, maar tijdens piekuren lopen de wachttijden in Genève en andere knooppunten al op tot drie uur.
Onderbezetting is een belangrijke oorzaak. Medewerkers van het Federaal Bureau voor Douane en Grensbeveiliging (FOCBS) zijn van hun reguliere taken overgeplaatst naar de EES-kiosken, terwijl de luchthaven van Genève 40 tijdelijke medewerkers heeft aangenomen om de passagiersstromen te regelen. Luchtvaartmaatschappijen klagen dat het chaotisch instapproces ertoe leidt dat hele vluchten soms tegelijk bij de kiosken aankomen. De Europese Commissie heeft inmiddels aan lidstaten en Schengenpartners zoals Zwitserland laten weten dat zij de verplichte registratie tijdens de drukke skimaanden februari-maart en juli-augustus mogen opschorten als de wachtrijen onacceptabel lang worden.
Voor Zwitserse zakenreizigers is het advies duidelijk: reken minstens een extra uur uit voor vertrek en plan afspraken hierop af. Bedrijven die medewerkers naar Zwitserland verplaatsen, moeten niet-EU-personeel goed informeren dat biometrische registratie onvermijdelijk en permanent is; eenmaal geregistreerd verlopen toekomstige grenspassages sneller, maar de eerste keer kan strakke verhuisschema’s flink verstoren. Mobiliteitsmanagers moeten ook rekening houden met de deadline van 9 april 2026, wanneer het handmatig stempelen van paspoorten op Zwitserse luchthavens volledig stopt en 100% EES-naleving wettelijk verplicht wordt.
Beleidsmatig illustreert deze situatie de lastige positie van Zwitserland: het heeft geen stem in Brussel, maar moet de Schengen-grensregels wel gelijktijdig met de EU-27 uitvoeren. Als de Commissie besluit de volledige EES-handhaving uit te stellen tot na de zomer, zal Bern vrijwel zeker volgen – maar de Zwitserse regering heeft weinig speelruimte om te onderhandelen. Handelsorganisaties dringen er daarom bij de Zwitserse autoriteiten op aan om ten minste tot het eerste winterseizoen na invoering in 2026-27 extra personeel in dienst te houden.
Op middellange termijn verwachten luchthavens dat het EES de doorstroming juist zal versnellen door handmatige stempels te vervangen door geautomatiseerde kiosken en migratieautoriteiten realtime data te geven over overtredingen van verblijfsduur. De luchthaven van Genève is al bezig met een aanbesteding voor 20 extra selfservice-poorten die het EES-token in minder dan 20 seconden kunnen lezen. Tot die tijd zullen reizigers – en de bedrijven die afhankelijk zijn van hun stiptheid – geduld en flexibele reisschema’s moeten hebben.
Bron: Identity Week