Po raz pierwszy w 30-letniej historii Sądu ds. Usuwania Obcych Terrorystów (ATRC) Departament Sprawiedliwości USA zwrócił się do tajnego trybunału z wnioskiem o deportację cudzoziemca oskarżonego o działalność terrorystyczną. W zeszłym tygodniu złożono jednostronicową petycję, którą potwierdził główny sędzia sądu, jeden z pięciu mianowanych przez głównego sędziego Johna Robertsa. Choć tożsamość i narodowość oskarżonego są utajnione, dokument potwierdza, że odbyła się już zamknięta rozprawa, a prokuratorzy muszą dostarczyć dodatkowe dowody w najbliższą środę. Kongres powołał ATRC w 1996 roku, aby rząd mógł przedstawiać tajne informacje wywiadowcze za zamkniętymi drzwiami, jednocześnie uzyskując sądowy nakaz deportacji. Ponieważ sąd przez trzy dekady pozostawał nieaktywny, władze imigracyjne korzystały z tradycyjnych sądów imigracyjnych lub postępowań karnych – nawet w głośnych sprawach terrorystycznych, takich jak „Ślepy Szejk” w 1993 roku czy zamach na maraton w Bostonie w 2013 roku. Wznowienie działalności trybunału sygnalizuje gotowość administracji Trumpa do wykorzystania wszystkich dostępnych narzędzi prawnych, by przyspieszyć deportacje uznawane za zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego. W przeciwieństwie do zwykłych sądów imigracyjnych, ATRC może przyjmować tajne dowody ex parte i in camera oraz dopuszczać anonimowe zeznania świadków. Organizacje broniące praw obywatelskich od dawna argumentują, że procedura narusza gwarancje rzetelnego procesu, ponieważ obrońcy muszą uzyskać poświadczenie bezpieczeństwa, by zapoznać się z niektórymi dowodami – a czasem mogą być do nich całkowicie wykluczeni. Regulaminy sądu zabraniają też odwołań poza federalnymi sądami apelacyjnymi, co może przyspieszyć fizyczną deportację po wydaniu nakazu. Dla międzynarodowych firm szersze stosowanie ATRC może zmienić zasady zgodności z przepisami. Pracownicy niebędący obywatelami, objęci śledztwem z powodów bezpieczeństwa, mogą trafić do mało znanego trybunału o ograniczonej przejrzystości, co utrudni pracodawcom monitorowanie ryzyka prawnego i wsparcie zatrudnionych. Menedżerowie ds. mobilności międzynarodowej powinni przejrzeć wewnętrzne procedury eskalacji i zadbać, by śledztwa związane z bezpieczeństwem były zgłaszane na wczesnym etapie, aby prawnicy mogli przygotować się na ewentualne postępowanie przed ATRC. W praktyce sprawa sprawdzi, jak szybko Departament Bezpieczeństwa Wewnętrznego będzie w stanie wykonać nakaz deportacji oparty na tajnych dowodach – co może zachęcić rząd do kierowania bardziej skomplikowanych spraw dotyczących bezpieczeństwa narodowego do ATRC zamiast tradycyjnych sądów imigracyjnych. Obserwatorzy spodziewają się, że w przypadku deportacji opartej na tajnych dowodach pojawią się pozwy kwestionujące konstytucyjność działania sądu.
Źródło: Associated Press
