Dane ujawniają wzrost liczby deportacji migrantów wewnątrz UE z Austrii

Nowe statystyki opublikowane 25 września przez Austriacki Federalny Urząd ds. Imigracji i Azylu (BFA) pokazują gwałtowny wzrost liczby deportacji obywateli UE, którzy nie spełniają warunków pobytu. W pierwszej połowie 2026 roku Austria deportowała 3 462 osoby – o 22% więcej niż w tym samym okresie roku poprzedniego – z czego najwięcej było Słowaków, Węgrów i Rumunów. Dane, które jako pierwsze podało The Local i potwierdziło Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, podkreślają zaostrzenie polityki Wiednia wobec tzw. „turystyki socjalnej” oraz naruszeń porządku publicznego. Spośród wszystkich deportowanych, 1 078 stanowili obywatele Słowacji, a 718 Węgier, co stanowi ponad połowę wszystkich usuniętych obywateli UE. Urzędnicy podkreślają, że deportacja jest ostatecznością, stosowaną dopiero po uprawomocnieniu się decyzji o wydaleniu (Ausweisung) lub w przypadku naruszenia zakazu pobytu (Aufenthaltsverbot). Tymczasem organizacje społeczne wskazują, że wiele z tych osób to pracownicy o niskich dochodach lub poszukujący pracy, którzy zostali ukarani za nieprawidłowości formalne, a nie za zagrożenie bezpieczeństwa. Zgodnie z prawem UE dotyczącym swobodnego przepływu, obywatele mogą przebywać w innym państwie członkowskim dłużej niż trzy miesiące tylko wtedy, gdy są zatrudnieni, prowadzą działalność gospodarczą, studiują lub dysponują wystarczającymi środkami finansowymi i ubezpieczeniem zdrowotnym. Austria zaostrzyła w zeszłym roku wymogi dowodowe, wymagając potwierdzenia kompleksowego ubezpieczenia oraz „rzeczywistego zatrudnienia” z minimalną liczbą godzin pracy. Krytycy twierdzą, że BFA interpretuje te przepisy bardzo rygorystycznie, wydając nakazy opuszczenia kraju nawet sezonowym pracownikom, którzy nie dostarczyli terminowo pasków płacowych lub których umowy wygasły. Dla pracodawców jasny jest przekaz: należy zadbać, aby pracownicy z UE realizujący długoterminowe projekty mieli ważne zaświadczenia o rejestracji (Anmeldebescheinigung) oraz aby dokumentacja kadrowa była dostępna na żądanie. Menedżerowie ds. mobilności powinni również informować pracowników o konsekwencjach drobnych wyroków karnych, które mogą skutkować procedurą zakazu pobytu nawet wobec długoletnich mieszkańców UE. Firmy działające w regionach przygranicznych – w tym centra logistyczne w Dolnej Austrii i Burgenlandzie – są pod szczególnym nadzorem, ponieważ policja regularnie kontroluje miejsca pracy podczas wspólnych akcji z urzędami celnymi. Debata polityczna raczej nie ucichnie w najbliższym czasie. Minister spraw wewnętrznych Gerhard Karner bronił polityki, podkreślając, że prawie połowa deportowanych miała na koncie wyroki karne. Opozycyjna partia Zielonych zaapelowała o powołanie rzecznika praw obywatelskich do weryfikacji przypadków deportacji oraz o lepszą pomoc prawną dla obywateli UE odwołujących się od decyzji. Tymczasem Bruksela monitoruje, czy praktyki Austrii są zgodne z zasadą proporcjonalności wynikającą z dyrektywy 2004/38/WE. Ewentualne postępowanie w sprawie naruszenia prawa może skomplikować plany Austrii dotyczące przywrócenia pełnej swobody ruchu w strefie Schengen na granicach lądowych w 2027 roku.