Anh công bố mô hình ‘Thường trú có điều kiện’: người nhập cư phải chờ từ 10 đến 30 năm và không được hưởng phúc lợi cho đến khi có quốc tịch

Trong một cuộc cải tổ lớn nhất về di cư hợp pháp trong nửa thế kỷ qua, Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood ngày 20 tháng 11 đã công bố khung “Định cư Đạt được” mới, sẽ thay đổi căn bản con đường từ tình trạng tạm thời sang cư trú lâu dài tại Vương quốc Anh. Theo kế hoạch này, thời gian cư trú đủ điều kiện để xin Giấy phép Cư trú Vĩnh viễn (ILR) của hầu hết người giữ visa sẽ tăng gấp đôi, từ 5 lên 10 năm. Chỉ những người có thu nhập cao, người giữ visa Tài năng Toàn cầu và một số doanh nhân nhất định mới giữ được lộ trình nhanh trong 3 năm, trong khi bác sĩ và y tá NHS vẫn giữ lộ trình 5 năm hiện tại. Những người làm việc trong lĩnh vực y tế và chăm sóc với mức lương thấp sẽ phải chờ đến 15 năm. Đáng chú ý, bất kỳ ai đã nhận trợ cấp nhà nước trong thời gian lưu trú sẽ bị đặt lại thời gian chờ và có thể phải đợi đến 25 năm, còn những người đến bất hợp pháp hoặc ở quá hạn có thể phải chờ đến 30 năm.

Mahmood cũng xác nhận rằng quyền tiếp cận hầu hết các phúc lợi xã hội và nhà ở xã hội sẽ bị hạn chế cho đến khi được cấp quốc tịch Anh đầy đủ, chấm dứt mối liên hệ lâu dài giữa việc định cư và quyền hưởng các quỹ công. Người xin định cư vẫn phải đáp ứng bài kiểm tra “bốn trụ cột” mở rộng, bao gồm thời gian cư trú, trình độ tiếng Anh cao, “tính cách tốt” và đóng góp kinh tế hoặc xã hội rõ ràng. Một hệ thống điểm thưởng giảm trừ tối đa hai năm sẽ được áp dụng cho các hoạt động hội nhập như tình nguyện hoặc đạt trình độ tiếng Anh C1.



Bộ Nội vụ ước tính các biện pháp này sẽ ảnh hưởng đến gần hai triệu người nhập cư đến sau tháng 1 năm 2021. Các quan chức cho rằng chính sách này sẽ giảm áp lực lên dịch vụ công và đáp ứng mối quan tâm của cử tri về dòng di cư ròng — vốn vẫn cao hơn mức trước Brexit — mà không đóng cửa với tài năng toàn cầu. Tuy nhiên, các nhóm doanh nghiệp cảnh báo việc trì hoãn định cư có thể làm nản lòng lao động có kỹ năng chuyển đến cùng gia đình, đẩy chi phí tuyển dụng lên cao ở các ngành như công nghệ tài chính, khoa học đời sống và ngành sáng tạo.

Đối với nhà tuyển dụng, tác động trước mắt là kế hoạch nhân sự. Các nhà tài trợ sẽ phải dự trù chi phí cho thời gian bảo trợ visa dài hơn và các khoản đóng phí Bảo hiểm Y tế Di trú lặp lại. Các nhóm nhân sự cũng sẽ phải đối mặt với gánh nặng tuân thủ mới: theo dõi các yêu cầu phúc lợi, hồ sơ hình sự và hoạt động hội nhập của nhân viên để xác nhận đủ điều kiện ILR trong tương lai. Các cố vấn di trú khuyên các công ty nên bắt đầu xây dựng kế hoạch nhân tài ngay từ bây giờ và cân nhắc các loại visa thay thế — như visa Tài năng Toàn cầu hoặc Nhà sáng lập Đổi mới — có thể vẫn cho phép thời gian định cư ngắn hơn.

Chính phủ sẽ mở đợt tham vấn kéo dài 12 tuần về các quy định chuyển tiếp và luật phụ, với bộ quy tắc đầu tiên dự kiến có hiệu lực vào tháng 7 năm 2026. Các tập đoàn đa quốc gia có số lượng người được bảo trợ lớn dự kiến sẽ vận động để có các ngoại lệ, đặc biệt cho các vị trí lương trung bình nơi tình trạng thiếu lao động vẫn còn.