EU-hoofdsteden, waaronder Wenen, zetten stappen om delen van het nieuwe migratiepact opnieuw te openen

Nog geen 100 dagen nadat het EU-pact over migratie en asiel van kracht werd, kwamen hoge functionarissen uit 18 Europese hoofdsteden – waaronder Oostenrijk – op 25 september in München bijeen om enkele van de meest gevoelige bepalingen te heroverwegen. Meerdere diplomatieke bronnen bevestigden aan The European Times dat de delegatie van het Oostenrijkse ministerie van Binnenlandse Zaken pleitte voor snellere terugkeerprocedures en een intensiever gebruik van kunstmatige intelligentie aan de buitengrenzen.

De informele gesprekken, georganiseerd door het Duitse federale ministerie van Binnenlandse Zaken, richtten zich op drie controversiële voorstellen: (1) een proefproject met AI-ondersteunde screening van asielaanvragen, (2) uitbreiding van de biometrische Eurodac-database met extra gegevens die tijdens grenscontroles worden verzameld, en (3) een versnelde intrekking van bescherming voor buitenlanders die ernstige misdrijven hebben gepleegd. Hoewel er geen formele besluiten zijn genomen, werd afgesproken een non-paper in te dienen bij de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken volgende week in Luxemburg – een duidelijk signaal dat aanpassingen van de pas ingevoerde wetgeving bespreekbaar zijn.

Voor Oostenrijk is de timing politiek gevoelig. De regeringscoalitie staat onder grote druk van de oppositiepartij FPÖ om te laten zien dat zij de irreguliere migratie kan terugdringen zonder het Schengengebied of de mobiliteit van bedrijven in gevaar te brengen. Wenen balanceert daarom tussen twee belangen: het beschermen van de vrije beweging die de exportgerichte economie ondersteunt, en het steunen van strengere handhaving die goed valt bij de binnenlandse kiezers.



Kamer van Koophandel waarschuwen al dat maatregelen die grenspassages vertragen – zoals meer ingrijpende AI-risicoscores – de frequente zakelijke reizen naar buurlanden Duitsland, Hongarije en Italië kunnen belemmeren. De praktische gevolgen voor werkgevers zijn direct merkbaar. Bedrijven die personeel verplaatsen onder de EU ICT-vergunning of werknemers uitzenden volgens de EU-richtlijn voor gedetacheerde werknemers, moeten rekening houden met nieuwe dataverzamelingsvereisten op luchthavens en landgrenzen, en mogelijk langere verwerkingstijden voor werknemers uit derde landen.

Mobiliteitsteams binnen bedrijven wordt aangeraden de privacyclausules in detacheringsovereenkomsten te controleren en reizende medewerkers te informeren over mogelijke extra biometrische controles. Compliance officers dienen ook de AI-verordening in de gaten te houden, die migratiecontrole-algoritmes classificeert als “hoog-risico” systemen met strenge eisen voor menselijke controle en transparantie, en die vanaf december 2027 van kracht wordt.

De bijeenkomst in München is slechts de eerste ronde. Elke wijziging van het pact moet nog door het Europees Parlement worden goedgekeurd en kan juridische uitdagingen bij het Europees Hof van Justitie ondervinden. Voor nu doen organisaties met pan-Europese mobiliteitsprogramma’s er goed aan om gesprekspunten voor bezorgde medewerkers voor te bereiden, reisbeleid te laten verwijzen naar het Entry/Exit-systeem, en alert te blijven op verdere politieke signalen tijdens de Europese Raad op 17 oktober.