Finlandia Kończy Wypłacanie Świadczeń Kela Mieszkańcom Bez Ważnych Pozwoleń na Pobyt

Fiński Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Kela) potwierdził, że od 1 kwietnia 2026 roku prawo do świadczeń społecznych uzależnionych od miejsca zamieszkania będą mieli wyłącznie cudzoziemcy posiadający ważne zezwolenie na pobyt. Zmiana wynika z nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, która zaostrza definicję legalnego pobytu w kraju. Dotychczas osoby, których zezwolenia wygasły lub których wnioski były w trakcie odwołania, mogły nadal otrzymywać dodatek mieszkaniowy, zasiłek na dziecko i inne świadczenia, czekając na ostateczną decyzję imigracyjną. W nowym systemie świadczenia zostaną wstrzymane natychmiast po wydaniu negatywnej decyzji przez Fińską Służbę Imigracyjną (Migri), nawet jeśli odwołanie jest w toku. Kela podkreśla, że reforma harmonizuje zasady pomocy społecznej z prawem imigracyjnym i eliminuje, jak twierdzą krytycy, „perwersyjną zachętę” do przedłużania odwołań. Jednocześnie instytucja będzie nadal wydawać vouchery na żywność i niezbędne leki osobom, które po utracie prawa do świadczeń znalazły się w skrajnej biedzie, realizując tym samym konstytucyjny obowiązek zapewnienia minimum egzystencji. Dla pracodawców i działów HR zarządzających pracownikami zagranicznymi jasny jest jeden sygnał: należy pilnować terminowego składania wniosków o przedłużenie zezwoleń. Migri będzie teraz przekazywać dane w czasie rzeczywistym do Keli za pomocą zautomatyzowanego systemu, co oznacza, że utrata ważności pozwolenia może natychmiast skutkować wstrzymaniem wypłat. Firmy mogą więc potrzebować przeglądu wewnętrznych kalendarzy zgodności i przypominania pracownikom o konieczności składania wniosków przed wygaśnięciem obecnych zezwoleń. Ministerstwo Spraw Społecznych i Zdrowia szacuje, że reforma pozwoli zaoszczędzić do 25 milionów euro rocznie, choć organizacje pozarządowe ostrzegają, że może to zmusić najbardziej narażonych migrantów do pracy na czarno i bezdomności. Ośrodki pomocy prawnej spodziewają się wzrostu liczby nagłych przypadków i apelują do samorządów o przygotowanie lokalnych sieci wsparcia. W dłuższej perspektywie zmiana ta zbliża Finlandię do podobnych przepisów o „legalnym pobycie” obowiązujących w innych krajach UE i może wpłynąć na politykę relokacji w firmach. Menedżerowie ds. mobilności powinni zweryfikować pakiety świadczeń i przekazać nowe wymagania pracownikom spoza UE oraz ich rodzinom.