
30 lipca 2026 roku czeska Izba Poselska (Poslanecká sněmovna) zaktualizowała status rządowego projektu ustawy nr 144 – proponowanej ustawy o wjeździe i pobycie cudzoziemców – co stanowi ostatni etap proceduralny przed głosowaniem nad trzecim czytaniem. Według strony internetowej parlamentu, projekt przeszedł już analizę w komisjach, wszystkie poprawki zostały zebrane w wersji druk 144/2, a punkt ten został umieszczony w porządku obrad bieżącego (27.) posiedzenia plenarnego w celu ostatecznego przyjęcia. Projekt ustawy to pierwsza kompleksowa reforma czeskiego prawa imigracyjnego od czasu ustawy o cudzoziemcach z 1999 roku. Łączy w sobie reformy wynikające z przepisów UE – takie jak nowelizacja Kodeksu Granicznego Schengen z 2024 roku, nowe standardy biometryczne oraz nadchodzący System Wjazdu/Wyjazdu (EES) – z krajowymi priorytetami, przede wszystkim pełną cyfryzacją zarządzania sprawami imigracyjnymi. Nowy bezpieczny portal internetowy stanie się głównym kanałem składania większości wniosków i powiadomień, a Ministerstwo Spraw Wewnętrznych zyska uprawnienia do doręczania decyzji w formie elektronicznej. Pracodawcy, uczelnie i instytuty badawcze będą mogły pełnić rolę „gwarantów”, przesyłając zweryfikowane dokumenty bezpośrednio na portal, co przyspieszy procedury i ograniczy fałszerstwa dokumentów. W zakresie imigracji biznesowej projekt ustawy obiecuje krótsze terminy i jasne standardy obsługi. Standardowy czas rozpatrywania wniosków o kartę pracowniczą skróci się z 60 do 45 dni, a wysoko wykwalifikowani kandydaci korzystający z rządowych programów „Kluczowy i Naukowy Personel” lub „Wykwalifikowany Pracownik” mogą otrzymać decyzję nawet w ciągu 20 dni. Projekt usuwa także kontrowersyjny obowiązek wymiany kart biometrycznych co pięć lat dla osób przebywających na dłuższy czas, synchronizując ważność kart z okresem zezwolenia na pracę i redukując biurokrację dla międzynarodowych firm przenoszących pracowników do Czech. Kolejną ważną zmianą jest obowiązkowa rejestracja obywateli UE przebywających w kraju ponad 90 dni. Choć dotychczas obywatele UE mogli de facto osiedlać się bez wiz, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych argumentuje, że lekka rejestracja pozwoli samorządom uzyskać dokładne dane dotyczące potrzeb w zakresie opieki zdrowotnej i edukacji, nie ograniczając swobody przemieszczania się. Samorządy zyskają dostęp w czasie rzeczywistym do zanonimizowanych statystyk, co pomoże im planować zajęcia z języka angielskiego i inne usługi integracyjne. Jeśli Izba Poselska zatwierdzi projekt w trzecim czytaniu, trafi on do Senatu na początku września. Rząd zaproponował podział wejścia w życie przepisów: portal cyfrowy miałby ruszyć 1 lipca 2027 roku, natomiast prostsze rozwiązania – takie jak wydłużenie godzin pracy ambasad – zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku. Firmy regularnie delegujące pracowników do Czech powinny więc zacząć dostosowywać wewnętrzne systemy HR do nowych elektronicznych procedur oraz uwzględnić w budżecie dodatkowe wymagania dotyczące pełnomocnictw związane z modelem gwaranta. Doradcy imigracyjni spodziewają się wytycznych przejściowych już tej jesieni; jednak ze względu na zaplanowane na 2027 rok wybory parlamentarne, obserwatorzy podkreślają, że szybkie uchwalenie ustawy jest kluczowe, by uniknąć luki legislacyjnej w przyszłym roku.