Bộ Ngoại giao tạm ngừng cấp visa cho công dân 39 quốc gia theo Sắc lệnh 10998

Chỉ còn chưa đầy hai tuần trước năm mới, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã âm thầm cập nhật trang web vào ngày 19 tháng 12 để thông báo về việc đình chỉ rộng rãi dịch vụ cấp visa cho 39 quốc gia. Động thái này thực hiện theo Sắc lệnh Tổng thống số 10998 — được Tổng thống Trump ký ngày 16 tháng 12 — nhằm “hạn chế và giới hạn” việc nhập cảnh của công dân nước ngoài được coi là rủi ro an ninh. Có hiệu lực từ 12:01 sáng giờ EST ngày 1 tháng 1 năm 2026, các nhân viên lãnh sự sẽ ngừng cấp mọi loại visa nhập cư và không nhập cư cho công dân của 19 quốc gia như Afghanistan, Iran, Haiti và Syria. Thêm 19 quốc gia khác, bao gồm Nigeria và Venezuela, bị đình chỉ một phần, cắt đứt visa du lịch, du học và hầu hết visa lao động. Những người mang giấy tờ du lịch được Cơ quan Palestine xác nhận cũng bị cấm nhập cảnh.

Khác với các lệnh cấm đi lại trước đây, Sắc lệnh 10998 loại bỏ các ngoại lệ rộng rãi dựa trên quan hệ gia đình và nhận con nuôi, dù vẫn có một số miễn trừ hạn chế cho các nhà ngoại giao, nhà thầu chính phủ Mỹ và một số vận động viên tham gia sự kiện thể thao. Visa hiện tại vẫn có hiệu lực, nhưng các hồ sơ đang chờ xét duyệt dự kiến sẽ bị từ chối dựa trên lý do an ninh theo Điều INA §212(f). Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP) đã bắt đầu mã hóa hộ chiếu bị ảnh hưởng để kích hoạt kiểm tra thứ cấp tại các cửa khẩu từ ngày đầu năm mới.



Đối với các tập đoàn đa quốc gia, tác động là ngay lập tức: nhân viên chuyển công tác từ các chi nhánh Nigeria hoặc Venezuela sẽ không được cấp visa L-1 hoặc B-1/B-2; sinh viên tốt nghiệp từ các trường đại học Syria mất quyền được cấp visa F-1; và các dự án dầu khí sử dụng kỹ sư Guinea Xích đạo phải chuyển sang tuyển dụng nhân sự từ các quốc gia thứ ba. Các nhóm quản lý di chuyển toàn cầu đang gấp rút xác định nhân viên, người phụ thuộc và thực tập sinh có hộ chiếu nằm trong diện bị ảnh hưởng, khuyến cáo họ nên khẩn trương đến Mỹ trước ngày có hiệu lực nếu có thể.

Các nhà hoạt động nhân quyền đang chuẩn bị kiện tụng, cho rằng sắc lệnh vượt quá quyền hạn “tạm thời” được Tòa án Tối cao xác nhận trong vụ Trump kiện Hawaii năm 2018. Trong khi đó, các nhóm doanh nghiệp cảnh báo lệnh cấm làm suy yếu nỗ lực thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài của chính quyền bằng cách tăng thêm rủi ro địa chính trị. Trong ngắn hạn, các hãng hàng không đang chuẩn bị đối phó với tình huống hành khách bị từ chối lên máy bay và khuyến cáo các hãng kiểm tra quốc tịch hành khách kỹ càng hơn để tránh bị phạt.

Các lãnh sự quán nhấn mạnh công dân các nước bị đình chỉ vẫn có thể nộp đơn và đóng phí, nhưng nên “mong đợi bị từ chối.” Người nộp đơn có thể xin miễn trừ vì lợi ích quốc gia, tuy nhiên tỷ lệ được chấp thuận được dự báo rất thấp. Do đó, các chuyên gia quản lý di chuyển đang cập nhật chính sách phân công, điều chỉnh dự toán chi phí và tìm kiếm các phương án làm việc từ xa hoặc trung tâm quốc gia thứ ba để đảm bảo các dự án quan trọng không bị gián đoạn.