De poging om het verkrijgen van het Zwitserse paspoort ingrijpend te vereenvoudigen, heeft een flinke tegenslag opgelopen. Op 24 januari 2026 stemde de Commissie Politieke Instellingen van de Nationale Raad met 17 tegen 8 stemmen tegen het populaire “Democratie-initiatief”. Dit initiatief zou de naturalisatieregels van de kantons naar de Confederatie overbrengen en buitenlandse inwoners die daarvoor in aanmerking komen, toestaan om na slechts vijf jaar in Zwitserland het staatsburgerschap aan te vragen, in plaats van de huidige tien jaar (swissinfo.ch).
Commissieleden stelden dat zo’n scherpe verkorting de integratiecontroles zou ondermijnen, die nu lokaal worden uitgevoerd. Ze waren vooral kritisch over het schrappen van minimale verblijfsperiodes in een kanton of gemeente, omdat een goede kennis van de lokale leefomstandigheden essentieel is voordat nieuwe burgers volledige politieke rechten krijgen. Een minderheid in de commissie betoogde juist dat uniforme federale regels het systeem eerlijker en transparanter zouden maken voor de 2,2 miljoen buitenlandse inwoners van Zwitserland (swissinfo.ch).
![Zwitserse parlementaire commissie blokkeert plan om verblijfsduur voor naturalisatie te halveren]()
Om de toenemende mobiliteit tussen kantons aan te pakken, stelde de commissie een tegenvoorstel voor dat de verblijfsvereisten op kantonaal en gemeentelijk niveau zou beperken tot twee tot drie jaar, maar de landelijke tienjarige verblijfsregel intact laat. De zustcommissie van de Raad van Staten zal dit compromis de komende weken beoordelen, waarna de voltallige Kamer zal beslissen of zij het advies van de commissie goedkeurt, wijzigt of verwerpt.
Als het parlement het initiatief uiteindelijk afwijst, kunnen de initiatiefnemers alsnog een landelijke volksstemming afdwingen, mits ze de vereiste 100.000 handtekeningen verzamelen. Bedrijfsorganisaties die afhankelijk zijn van buitenlandse talenten volgen het debat nauwlettend: kortere wachttijden zouden bedrijven kunnen helpen om langdurige werknemers beter te integreren, terwijl tegenstanders vrezen voor reputatieschade door het staatsburgerschap “te gemakkelijk” toe te kennen.
Voor internationale HR- en global-mobilitymanagers is de conclusie duidelijk: de Zwitserse naturalisatietermijn verandert op korte termijn niet. Bedrijven moeten hun opdrachten blijven plannen met de veronderstelling dat niet-EU/EFTA-medewerkers tien jaar verblijf en een permanent C-verblijfsvergunning nodig hebben voordat ze kunnen naturaliseren, terwijl ze het parlement blijven volgen voor mogelijke geleidelijke aanpassingen van de kantonnale wachttijden.
Commissieleden stelden dat zo’n scherpe verkorting de integratiecontroles zou ondermijnen, die nu lokaal worden uitgevoerd. Ze waren vooral kritisch over het schrappen van minimale verblijfsperiodes in een kanton of gemeente, omdat een goede kennis van de lokale leefomstandigheden essentieel is voordat nieuwe burgers volledige politieke rechten krijgen. Een minderheid in de commissie betoogde juist dat uniforme federale regels het systeem eerlijker en transparanter zouden maken voor de 2,2 miljoen buitenlandse inwoners van Zwitserland (swissinfo.ch).
Om de toenemende mobiliteit tussen kantons aan te pakken, stelde de commissie een tegenvoorstel voor dat de verblijfsvereisten op kantonaal en gemeentelijk niveau zou beperken tot twee tot drie jaar, maar de landelijke tienjarige verblijfsregel intact laat. De zustcommissie van de Raad van Staten zal dit compromis de komende weken beoordelen, waarna de voltallige Kamer zal beslissen of zij het advies van de commissie goedkeurt, wijzigt of verwerpt.
Als het parlement het initiatief uiteindelijk afwijst, kunnen de initiatiefnemers alsnog een landelijke volksstemming afdwingen, mits ze de vereiste 100.000 handtekeningen verzamelen. Bedrijfsorganisaties die afhankelijk zijn van buitenlandse talenten volgen het debat nauwlettend: kortere wachttijden zouden bedrijven kunnen helpen om langdurige werknemers beter te integreren, terwijl tegenstanders vrezen voor reputatieschade door het staatsburgerschap “te gemakkelijk” toe te kennen.
Voor internationale HR- en global-mobilitymanagers is de conclusie duidelijk: de Zwitserse naturalisatietermijn verandert op korte termijn niet. Bedrijven moeten hun opdrachten blijven plannen met de veronderstelling dat niet-EU/EFTA-medewerkers tien jaar verblijf en een permanent C-verblijfsvergunning nodig hebben voordat ze kunnen naturaliseren, terwijl ze het parlement blijven volgen voor mogelijke geleidelijke aanpassingen van de kantonnale wachttijden.
Bron: SWI swissinfo.ch
