Ministrowie sprawiedliwości UE w Brukseli osiągają porozumienie w sprawie przyspieszenia procedur powrotu i rozszerzenia pojęcia „bezpiecznego kraju trzeciego”

Podczas spotkania w Brukseli w dniach 8-9 grudnia 2025 r. Rada ds. Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (JHA) osiągnęła długo oczekiwane porozumienie polityczne dotyczące trzech powiązanych ze sobą aktów prawnych dotyczących migracji: zrewidowanego rozporządzenia w sprawie powrotów, listy bezpiecznych krajów pochodzenia oraz zmian ułatwiających państwom członkowskim uznawanie wniosków o azyl za niedopuszczalne, jeśli ochronę można było uzyskać w „bezpiecznym kraju trzecim”.

Pakiet, promowany przez duńską prezydencję, ma na celu rozwiązanie odwiecznego problemu, że tylko około 20% odrzuconych wnioskodawców azylu faktycznie opuszcza terytorium UE. Zgodnie z nowymi przepisami, wspólne unijne postanowienie o powrocie będzie towarzyszyć krajowym decyzjom, co pozwoli państwom strefy Schengen na egzekwowanie decyzji innych państw bez konieczności wszczynania nowej procedury. Reformy zobowiązują także migrantów do współpracy – w tym do dostarczenia odcisków palców i dokumentów podróży – pod groźbą zatrzymania na okres do 12 miesięcy.



Dla Belgii, której Federalny Urząd ds. Azylu rozpatrzył rekordowe 37 000 wniosków w 2024 roku, szybsze powroty mogą pomóc w zmniejszeniu przepełnienia ośrodków recepcyjnych oraz ograniczyć kontrowersyjną praktykę umieszczania osób ubiegających się o azyl w hotelach. Sekretarz Stanu ds. Azylu i Migracji Anneleen Van Bossuyt z Belgii przyjęła porozumienie z zadowoleniem, podkreślając, że „zgodnie z naszym krajowym celem przywraca wiarygodność systemowi azylowemu, zapewniając szybkie opuszczenie kraju przez osoby niepotrzebujące ochrony”.

Rada zatwierdziła również rozszerzoną listę „bezpiecznych krajów pochodzenia” – w tym Bangladesz, Egipt i Tunezję – oraz zaktualizowane kryteria wyznaczania „bezpiecznych krajów trzecich”. Daje to belgijskiemu urzędowi ds. azylu większą swobodę w odrzucaniu wniosków obywateli tych państw lub przekazywaniu ich do partnerów uznanych za bezpieczne.

Przedstawiciele biznesu i mobilności zawodowej powinni uważnie śledzić harmonogram wdrażania tych zmian. Choć reformy koncentrują się głównie na migracji nieregularnej, szersza definicja „bezpiecznych krajów” może wpłynąć na politykę wizową i zasady tranzytu, co potencjalnie dotknie krótkoterminowych pracowników delegowanych i kontrahentów z nowo wpisanych państw. Ostateczne negocjacje trójstronne z Parlamentem Europejskim przewidziane są na początek 2026 roku, a rozporządzenie ma wejść w życie w połowie 2027 roku.