Po tygodniach spekulacji czeski rząd koalicyjny przedstawił plany dotyczące zmian w prawie dla prawie 390 000 Ukraińców przebywających w kraju na podstawie tymczasowej ochrony. Według dokumentów, do których dotarł Deník N, rząd nie zamierza likwidować tego systemu, lecz planuje wprowadzić selektywne zaostrzenia w trzech obszarach: uprawnieniach do świadczeń socjalnych, dostępie do rynku pracy oraz kontroli pobytu.
Po pierwsze, urzędnicy chcą wprowadzić dodatki mieszkaniowe uzależnione od dochodu, tak aby pomoc państwa trafiała tylko do uchodźców, którzy nie są w stanie pokryć rynkowego czynszu. Po drugie, pracodawcy w wybranych regionach o wysokim bezrobociu będą musieli udowodnić, że nie znaleźli lokalnych kandydatów, zanim zatrudnią nowo przybyłych Ukraińców. Wreszcie, służby ds. cudzoziemców zyskają dostęp w czasie rzeczywistym do danych o przekraczaniu granicy, co pozwoli wykrywać osoby korzystające z ochrony, które spędzają dłuższy czas na Ukrainie – to odpowiedź na zarzuty partii nacjonalistycznych o „turystykę socjalną”.
![Rząd przedstawia surowsze, lecz ograniczone zmiany w przepisach dotyczących uchodźców z Ukrainy]()
Propozycje te są znacznie łagodniejsze niż radykalne ograniczenia postulowane przez skrajnie prawicową SPD, która domagała się masowego odbierania ochrony osobom wracającym na Ukrainę oraz ograniczenia zatrudnienia do stanowisk trudnych do obsadzenia. Źródła z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych podkreślają, że rząd szuka kompromisu, który uspokoi wyborców obawiających się kosztów, nie naruszając przy tym prawa UE ani nie szkodząc reputacji Czech jako jednego z głównych sojuszników Kijowa.
Dla firm planowane zmiany niosą mieszane wiadomości. Większość przedsiębiorstw nadal będzie mogła zatrudniać Ukraińców na standardowych umowach o pracę, jednak działy HR w regionach o wysokim bezrobociu powinny przygotować się na możliwe formalności związane z testem rynku pracy, podobne do tych wymaganych przy zatrudnianiu osób spoza UE. Dodatki mieszkaniowe, często wykorzystywane przez duże firmy do stabilizacji pracowników-migrantów, mogą zostać ograniczone lub zlikwidowane, co podniesie koszty zatrzymania pracowników.
Projekt nowelizacji ma trafić do parlamentu w marcu, a w przypadku uchwalenia może wejść w życie 1 lipca 2026 roku. Pracodawcy, firmy zajmujące się relokacją oraz zainteresowani pracownicy powinni uważnie śledzić proces legislacyjny i w razie potrzeby zgłaszać uwagi podczas konsultacji publicznych.
Po pierwsze, urzędnicy chcą wprowadzić dodatki mieszkaniowe uzależnione od dochodu, tak aby pomoc państwa trafiała tylko do uchodźców, którzy nie są w stanie pokryć rynkowego czynszu. Po drugie, pracodawcy w wybranych regionach o wysokim bezrobociu będą musieli udowodnić, że nie znaleźli lokalnych kandydatów, zanim zatrudnią nowo przybyłych Ukraińców. Wreszcie, służby ds. cudzoziemców zyskają dostęp w czasie rzeczywistym do danych o przekraczaniu granicy, co pozwoli wykrywać osoby korzystające z ochrony, które spędzają dłuższy czas na Ukrainie – to odpowiedź na zarzuty partii nacjonalistycznych o „turystykę socjalną”.
Propozycje te są znacznie łagodniejsze niż radykalne ograniczenia postulowane przez skrajnie prawicową SPD, która domagała się masowego odbierania ochrony osobom wracającym na Ukrainę oraz ograniczenia zatrudnienia do stanowisk trudnych do obsadzenia. Źródła z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych podkreślają, że rząd szuka kompromisu, który uspokoi wyborców obawiających się kosztów, nie naruszając przy tym prawa UE ani nie szkodząc reputacji Czech jako jednego z głównych sojuszników Kijowa.
Dla firm planowane zmiany niosą mieszane wiadomości. Większość przedsiębiorstw nadal będzie mogła zatrudniać Ukraińców na standardowych umowach o pracę, jednak działy HR w regionach o wysokim bezrobociu powinny przygotować się na możliwe formalności związane z testem rynku pracy, podobne do tych wymaganych przy zatrudnianiu osób spoza UE. Dodatki mieszkaniowe, często wykorzystywane przez duże firmy do stabilizacji pracowników-migrantów, mogą zostać ograniczone lub zlikwidowane, co podniesie koszty zatrzymania pracowników.
Projekt nowelizacji ma trafić do parlamentu w marcu, a w przypadku uchwalenia może wejść w życie 1 lipca 2026 roku. Pracodawcy, firmy zajmujące się relokacją oraz zainteresowani pracownicy powinni uważnie śledzić proces legislacyjny i w razie potrzeby zgłaszać uwagi podczas konsultacji publicznych.
Źródło: Deník N
