Awaria oprogramowania odpowiedzialna za chaos w brytyjskim ruchu lotniczym wymusza pilną rewizję odporności NATS

Brytyjska Narodowa Służba Kontroli Ruchu Lotniczego (NATS) potwierdziła, że sześciogodzinna awaria systemu kontroli ruchu lotniczego, która sparaliżowała niebo nad Wielką Brytanią 8 września, została wywołana przez pojedynczą linię uszkodzonych danych planu lotu, która w ułamku sekundy zablokowała kluczowy element systemu przetwarzania danych lotniczych. Wstępny raport z incydentu opublikowany 18 września wyjaśnia, że gdy w jednym planie lotu pojawiły się dwa punkty nawigacyjne o identycznych numerach, oprogramowanie nie zastosowało zaplanowanego protokołu awaryjnego, lecz wyłączyło się, aby nie przekazywać kontrolerom potencjalnie niebezpiecznych danych. Awaria zatrzymała wszystkie starty na kilka godzin, zmuszając linie lotnicze do odwołania lub opóźnienia ponad 2000 lotów, co uwięziło setki tysięcy pasażerów na brytyjskich lotniskach i wywołało efekt domina w całej Europie. Minister transportu Heidi Alexander zleciła Urzędowi Lotnictwa Cywilnego przeprowadzenie niezależnej analizy zarówno technicznej awarii, jak i szerszej strategii inwestycyjnej NATS, aby zapewnić, że „taka usterka nigdy więcej nie sparaliżuje sieci”. Organizacja Airlines UK szacuje, że zakłócenia kosztowały przewoźników już ponad 120 milionów funtów w odszkodowaniach i lotach naprawczych zgodnie z przepisami UK-261 dotyczącymi praw pasażerów, a branżowe związki domagają się, by NATS pokrył przynajmniej część tych kosztów. Choć NATS informuje, że wprowadził już poprawkę oprogramowania i dodatkowe warstwy weryfikacji, analitycy lotniczy zwracają uwagę, że incydent ujawnia, jak nawet wysoce redundantna infrastruktura narodowa jest podatna na awarie wynikające ze starzejącego się, przestarzałego kodu. Zdarzenie to następuje w niekorzystnym momencie dla rządowej strategii Aviation 2040, która zakłada dalszą cyfryzację – taką jak wirtualne wieże kontroli i zwiększone wykorzystanie sztucznej inteligencji do sekwencjonowania lotów – aby wycisnąć dodatkową przepustowość z zatłoczonej brytyjskiej przestrzeni powietrznej. Przedstawiciele branży apelują do ministrów o zapewnienie, że finansowanie odporności systemu będzie nadążać za ambitnymi planami technologicznymi. Dla podróżujących służbowo i menedżerów ds. mobilności globalnej kluczowym wnioskiem jest utrzymująca się zmienność operacji lotniczych w Wielkiej Brytanii do czasu zakończenia przeglądu. Firmy zaczęły wprowadzać do swoich matryc ryzyka podróży tzw. „klauzule odporności NATS” i zalecają pracownikom rezerwowanie elastycznych biletów oraz utrzymywanie planów awaryjnych dla najbardziej obciążonych portów lotniczych, takich jak Heathrow, Gatwick i Manchester.