De Belgische Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ/IBZ) heeft de eerste grondige hervorming van het grensarbeidersregime sinds 1981 aangekondigd. De nieuwe regels, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 27 juli 2026, treden de dag na publicatie in augustus in werking. De hervorming is ingegeven door vier decennia van economische integratie, Brexit en de opkomst van hybride werken, die de grens tussen dagelijks pendelen en klassieke expatopdrachten hebben vervaagd.
Onder het oude systeem beschikten de meeste grensarbeiders uit buurlanden van de EU over een “Bijlage 15”-document, waarmee ze in één land konden wonen en in België konden werken zonder een verblijfsvergunning te hoeven aanvragen. Dit document wordt nu uitgefaseerd. Werknemers die in Duitsland, Frankrijk, Luxemburg en Nederland wonen, krijgen een overgangsperiode van 12 maanden – tot augustus 2027 – om over te stappen op de vernieuwde grensarbeiderskaart. Deze kaart is machineleesbaar, biometrisch en afgestemd op het elektronische verblijfsvergunningformaat van België. Tijdens de overgang moeten zij hun sociale zekerheids- en belastingverplichtingen in België blijven nakomen, ook als ze slechts deeltijds fysiek aanwezig zijn.
![België Hervormt Regels voor Grensarbeiders, Ingang Augustus 2026]()
De veranderingen zijn ingrijpender voor inwoners van het Verenigd Koninkrijk. Omdat het VK geen lid meer is van de EU/EEA, verliezen Britse grensarbeiders alle privileges van Bijlage 15. Vanaf augustus moeten zij beschikken over een Belgische langverblijfsvisum (D) voordat ze aan het werk kunnen of hun werk kunnen voortzetten. De Belgische ambassade in Londen accepteert al afspraken, maar de verwerkingstijd bedraagt meer dan acht weken, wat het risico op werkonderbrekingen vergroot als aanvragen niet tijdig worden ingediend.
Voor multinationals is deze hervorming meer dan een administratieve aanpassing. Bedrijven die afhankelijk zijn van dagelijkse of wekelijkse pendelaars – vooral in sectoren als farmacie rond Luik, financiën in Brussel en logistiek in de haven van Antwerpen – moeten hun aangiften voor gedetacheerde werknemers bijwerken, de looninhoudingen aanpassen en ervoor zorgen dat nieuwe kaarten worden uitgegeven vóór het einde van de overgangsperiode. Boetes voor niet-naleving kunnen oplopen tot €48.000 per overtredende werknemer, en inspecties zullen naar verwachting toenemen zodra de officiële migratiecontrole-eenheid later dit jaar extra personeel krijgt.
Beleidsmakers stellen dat de hervorming mazen in de wet zal dichten die ongeregistreerd werk en ontwijking van sociale zekerheid mogelijk maakten, en België zal afstemmen op het EU Single Permit-kader, terwijl de arbeidsmobiliteit in grensregio’s behouden blijft. Werknemersvertegenwoordigers juichen de duidelijkere rechten op betaald verlof en toegang tot de Belgische ziekteverzekering toe; werkgeversfederaties waarschuwen voor een toegenomen administratieve last. Bedrijven wordt aangeraden hun pendelaarsbestand te controleren, afspraken bij de ambassade te maken vóór de herfstdrukte en betrokken medewerkers te informeren over biometrie en registratie voor de ziekteverzekering om de continuïteit van de bedrijfsvoering te waarborgen.
Onder het oude systeem beschikten de meeste grensarbeiders uit buurlanden van de EU over een “Bijlage 15”-document, waarmee ze in één land konden wonen en in België konden werken zonder een verblijfsvergunning te hoeven aanvragen. Dit document wordt nu uitgefaseerd. Werknemers die in Duitsland, Frankrijk, Luxemburg en Nederland wonen, krijgen een overgangsperiode van 12 maanden – tot augustus 2027 – om over te stappen op de vernieuwde grensarbeiderskaart. Deze kaart is machineleesbaar, biometrisch en afgestemd op het elektronische verblijfsvergunningformaat van België. Tijdens de overgang moeten zij hun sociale zekerheids- en belastingverplichtingen in België blijven nakomen, ook als ze slechts deeltijds fysiek aanwezig zijn.
De veranderingen zijn ingrijpender voor inwoners van het Verenigd Koninkrijk. Omdat het VK geen lid meer is van de EU/EEA, verliezen Britse grensarbeiders alle privileges van Bijlage 15. Vanaf augustus moeten zij beschikken over een Belgische langverblijfsvisum (D) voordat ze aan het werk kunnen of hun werk kunnen voortzetten. De Belgische ambassade in Londen accepteert al afspraken, maar de verwerkingstijd bedraagt meer dan acht weken, wat het risico op werkonderbrekingen vergroot als aanvragen niet tijdig worden ingediend.
Voor multinationals is deze hervorming meer dan een administratieve aanpassing. Bedrijven die afhankelijk zijn van dagelijkse of wekelijkse pendelaars – vooral in sectoren als farmacie rond Luik, financiën in Brussel en logistiek in de haven van Antwerpen – moeten hun aangiften voor gedetacheerde werknemers bijwerken, de looninhoudingen aanpassen en ervoor zorgen dat nieuwe kaarten worden uitgegeven vóór het einde van de overgangsperiode. Boetes voor niet-naleving kunnen oplopen tot €48.000 per overtredende werknemer, en inspecties zullen naar verwachting toenemen zodra de officiële migratiecontrole-eenheid later dit jaar extra personeel krijgt.
Beleidsmakers stellen dat de hervorming mazen in de wet zal dichten die ongeregistreerd werk en ontwijking van sociale zekerheid mogelijk maakten, en België zal afstemmen op het EU Single Permit-kader, terwijl de arbeidsmobiliteit in grensregio’s behouden blijft. Werknemersvertegenwoordigers juichen de duidelijkere rechten op betaald verlof en toegang tot de Belgische ziekteverzekering toe; werkgeversfederaties waarschuwen voor een toegenomen administratieve last. Bedrijven wordt aangeraden hun pendelaarsbestand te controleren, afspraken bij de ambassade te maken vóór de herfstdrukte en betrokken medewerkers te informeren over biometrie en registratie voor de ziekteverzekering om de continuïteit van de bedrijfsvoering te waarborgen.
